راه پرداخت؛ پرمخاطب‌ترین رسانه فین‌تک ایران

نگاهی به برندگان و بازندگان میدان رقابت فین‌تک در سال ۲۰۱۹

0

ران شولین / فوربس / اکنون که به پایان سال ۲۰۱۹ نزدیک شده‌ایم، زمان مناسبی است تا نگاهی به برترین و ضعیف‌ترین بازیگران فین‌تک‌ در سال گذشته داشته باشیم. در مقیاس جامع‌تر، به احتمال زیاد نام‌های اشاره شده در این فهرست، برندگان و بازندگان دنیای فین‌تک خواهند بود.


برندگان


گلدمن ساکس: این غول بزرگ دنیای بانکداری در سال جاری میلادی با چند خبر منفی مواجه شد، برای مثال گزارشی منتشر شد مبنی بر این‌که طی سه سال گذشته، بخش مارکوس گلدمن ساکس در بخش وام‌دهی ۱.۳ میلیارد دلار خسارت داشته است. همچنین گلدمن با این اتهام روبرو شد که در ارائه خدمات اعتباری به نسخه جدید اپل کارت محدودیت‌های جنسیتی را اعمال کرده است؛ ولی این موانع کوچک نتوانستند راه موفقیت این بانک را در فضای فین‌تک سد کنند.

بسیاری از بانک‌های بزرگ در جذب و نگهداری سپرده با مشکل مواجه هستند، در چنین شرایطی، مارکوس سال ۲۰۱۸ را با حدود ۳۵ میلیارد دلار سپرده به پایان رساند و در اکتبر سال ۲۰۱۹ ارزش سپرده‌هایش به ۵۰ میلیارد دلار رسید.

آیا می‌دانید این موفقیت از کجا حاصل شد؟ از مشارکت در راه‌اندازی اپل کارت. در پایان سه ماهه سوم سال میلادی جاری، گلدمن ساکس رقمی حدودا برابر با ۱۰ میلیارد دلار به خطوط اعتباری مشتریان اپل اختصاص داده بود. موجودی حساب مربوط به خدمات وام‌دهی مشتریان جدید کارت اعتباری نیز به ۷۳۶ میلیون دلار رسیده بود.

چشم‌انداز آینده: مارکوس به مسیر خود در راستای تبدیل شدن به غول تامین خدمات مالی مصرف‌کنندگان ادامه خواهد داد. گلدمن در سال ۲۰۱۷ مبلغی برابر با ۸۰ میلیون دلار به تبلیغات برای مارکوس اختصاص داد و در سال ۲۰۱۸، این رقم را به دو برابر افزایش داد. برآورد می‌شود در سال ۲۰۱۹، مبلغ صرف شده توسط این بانک در فضای کسب‌وکارهای خرد به ۲۷۰ میلیون دلار برسد. این رقم برابر با مجموع مبلغی است که بانکو بیلبائو ویسکایا آرخنتاریا، سانتاندر و یواس‌ای‌ای به بازاریابی در کل ایالات متحده اختصاص داده‌اند.

 Zelle: کنسرسیومی متشکل از چند بانک بزرگ را در نظر بگیرید که به زحمت خود را سر پا نگه داشته‌اند. کافیست مالکیت این کنسرسیوم را به عهده بگیرید، آن را به شکل یک شرکت معتبر بازسازی کنید و تمامی حجم تراکنش‌های قبلی را به فین‌تک جدید انتقال دهید. شما اکنون صاحب زل هستید!

بر اساس تحقیق کورنراستون ادوایزرز، زل ظرف مدت زمان اندکی توانسته به یک پیشگام پرداخت‌های همتابه‌همتا در ایالات متحده تبدیل شود. اس‌اندپی گلوبال در تحقیقات خود به این نتیجه رسیده که ۲۱ مورد از ۲۷ بانک‌ بزرگ ایالات متحده آمریکا، از زل برای ارائه خدمات پرداخت همتابه‌همتا استفاده می‌کنند. دو بانک دیگر نیز به زودی به این فهرست اضافه خواهند شد. زل موسسه‌ای است که اندازه متوسطی دارد، ولی بانک‌هایی همچون اومپ‌کوآ، فیرست بانک و فیرست هوریزون خدمات آن را به مشتریان خود عرضه می‌کنند.

طی سه ماهه سوم سال ۲۰۱۹، ۱۹۶ میلیون تراکنش، با ارزش کلی ۴۹ میلیارد دلار از طریق زل انجام گرفته است. ارزش دلاری و حجم این تراکنش‌ها در مقایسه با سه ماه سوم سال ۲۰۱۸، به ترتیب ۵۸ درصد و ۷۳ درصد بیشتر شده است.

چشم‌انداز آینده: زل راه زیادی در پیش دارد و طبق پیش‌بینی‌ها با شتاب به رشد خود ادامه خواهد داد. ولی در نبرد پرداخت‌های همتابه‌همتا هیچ برنده واحدی وجود ندارد. بنابراین بهتر است قدرت ونمو، اسکوئر و اپل را دست‌کم نگیریم.

چایم: رشد حساب چایم، عددی نجومی دارد. مقاله‌ای که روز پنجم دسامبر توسط سی‌ان‌بی‌سی منتشر شد، این رقم را ۶.۵ میلیون گزارش کرد که در مقایسه با ۵ میلیون در اوایل سپتامبر و ۴ میلیون در ژوئن ۲۰۱۹، به شکل چشمگیری بیشتر است. مبلغ ارزشگذاری شده برای این استارت‌آپ نیز نجومی است. جذب سرمایه ۵۰۰ میلیون دلاری که به تازگی انجام گرفت، ارزش این شرکت فین‌تکی را به رقمی برابر با شش میلیارد دلار رساند.

چشم‌انداز آینده: چایم از قدرت بالایی برخوردار است، ولی روزهایی طوفانی در پیش هستند. پایگاه مشتریان این استارت‌آپ به سمت مصرف‌کنندگانی معطوف شده که سطح درآمدی کم و متوسطی دارند. شاید هیچ مشکلی در این موضوع وجود نداشته باشد، ولی به نظر نمی‌رسد که این استارت‌آپ آینده خوبی را در فضای وام‌دهی تجربه کند. همچنین از آن‌جایی که بازار و قوانین سیاسی بر کاهش کارمزد معاملات تاکید دارند، به نظر می‌رسد اتخاذ استراتژی درآمدی مبتنی بر دریافت کارمزد معاملاتی از ریسک بالایی برخوردار باشد.

چند نمونه موفق دیگر: استرایپ، ترنسفروایز، برکس


بازندگان


رابین‌هود: رابین‌هود ۱۰ میلیون حساب فعال دارد و مبلغ ارزشگذاری شده برای آن به ۷.۶ میلیارد دلار می‌رسد. با توجه به این ارقام، به نظر می‌رسید نام این شرکت باید در فهرست برندگان قرار بگیرد؛ ولی این‌گونه نیست.

استارت‌آپ فین‌تکی مذکور طی سال جاری میلادی چند گام اشتباه برداشته که در ادامه به آن‌ها پرداخته می‌شود:

  • رابین‌هود در راه‌اندازی یک سرویس حساب جاری دچار خطا شد. قرار بود این استارت‌آپ نوعی از حساب جاری را در اختیار کاربران خود قرار دهد که بدون کارمزد باشد و نرخ بهره مناسبی داشته باشد، ولی بعدها معلوم شد این حساب از ضمانت شرکت حمایت از سرمایه‌گذاران اوراق بهادار برخوردار نیست. برخی افراد از این موضوع به عنوان دستاویزی برای تمسخر رابین‌هود استفاده کردند و عنوان کردند سرویس مذکور صرفا یک حساب بازار پول است. رابین‌هود نیز برنامه راه‌اندازی این حساب را به زمان دیگری موکول کرد.
  • وقوع یک نقص در سرویس پول بی‌نهایت. این نقص سیستمی موجب شد کاربران بتوانند با وجوه بدهی اضافی، نسبت به تجارت در بورس اقدام کنند. چنین فرآیندی امکان دسترسی به پول آزاد را برای کاربران فراهم کرد.

شاید در ظاهر متناقض به نظر برسد، ولی دلیل دیگری که موجب شد نام رابین‌هود در فهرست بازندگان بزرگ امسال قرار بگیرد، موفقیت چشمگیر این شرکت است.

در سال ۲۰۱۹ رابین‌هود توانست با استفاده از تجارت آزاد، اقتصاد صنعت را متحول کند. ایفای پیلارینو نام این پدیده را اثر رابین‌هودی گذاشته است. اثر رابین‌هودی باعث شده که این استارت‌آپ در مواجهه با غول‌های بزرگ کارگزاری در جایگاه ضعف قرار بگیرد.

چشم‌انداز آینده: رابین‌هود از پایگاه مشتریان قوی برخوردار است و به همین راحتی‌ها از میدان به در نخواهد شد، با این حال پیش‌بینی می‌شود که این استارت‌آپ در تبیین یک مدل کسب‌وکاری سودآور با چالش مواجه شود.

فیسبوک: هیچ شرکتی به اندازه فیسبوک به بدنامی بیگ‌تک دامن نزده است. این شرکت نگرانی‌های مطرح شده در مورد حریم شخصی داده‌ها و سیاست‌های تبلیغاتی را نادیده می‌گیرد. دلیل قرار گرفتن فیسبوک در فهرست بازندگان فین‌تک سال ۲۰۱۹، به ارز رمزنگاری شده این شرکت به نام لیبرا برمی‌گردد. طی چند هفته بعد از اعلام عمومی اخبار مربوط به لیبرا، شرکای سودآور فیسبوک، از جمله مسترکارت، ویزا، پی‌پال، ای‌بی و استرایپ نسبت به خروج از کنسرسیوم اقدام کردند.

از همان ابتدا شک و تردیدهایی در مورد راه‌اندازی این ارز وجود داشته و افراد مطمئن نیستند که آیا فیسبوک به واقع در بیان این ادعا جدی بوده یا صرفا برای تبلیغات و جذب کاربر چنین ادعایی را مطرح کرده است.

چشم‌انداز آینده: جالب است بدانید شکست احتمالی لیبرا، یک تاثیر معکوس دارد؛ در واقع ایده لیبرا نشانگر این است که فرصت‌هایی برای راه‌اندازی ارزهای رمزنگاری شده با پشتیبانی شرکتی وجود دارد. در همین راستا طی سال ۲۰۱۹ شاهد دو بیانیه خبری مهم از سوی جی‌پی مورگان چیس و والمارت بودیم.

روولوت: روولوت آغاز خوبی در سال ۲۰۱۹ نداشت. این شرکت تبلیغاتی برای روز ولنتاین انجام داده بود که با انتقادات زیادی همراه شد. پس از انتشار این تبلیغ، بسیاری از مردم چنین تصور کردند که روولوت جزئیات دقیق عادت‌های خرج کردن آن‌ها را مورد بررسی قرار می‌دهد و حریم خصوصی را رعایت نمی‌کند.

در اواخر ماه فوریه نیز وایرد گزارشی را منتشر کرد و در آن به مدارکی اشاره کرد که نشان از فعالیت‌های استخدامی مشکوک و فرهنگ سمی حاکم بر این شرکت داشت.

چند ماه بعد در مارس سال ۲۰۱۹ درام اعلام کرد که روولوت با اتهاماتی از قبیل سرقت تبلیغات، دستکاری در داده‌ها، پولشویی و ترویج فرهنگ کاری استثماری روبرو است. در این گزارش همچنین عنوان شده که شرکت مذکور اخیرا به انتقال اشتباه ۷۰ هزار پوند متهم شده است.

چشم‌انداز آینده: روولوت اولین شرکت فین‌تکی نیست که با مشکلاتی از قبیل بی‌احتیاطی‌های مدیریتی و مشکلات فرهنگی روبرو می‌شود. سوفی نیز پیش‌تر چالش‌های مشابهی را تجربه کرده است. روولوت این قابلیت را دارد که بدون تجربه هیچ آسیبی بر مشکلات مذکور غلبه کند، ولی اتهامات مذکور باعث شده‌اند باور عمومی اخلاق‌محور بودن استارت‌آپ‌ها در مقایسه با بانک‌های سنتی، دچار آسیب شود.

چند نمونه ناموفق دیگر: گرین‌اسکای، سیناپس‌اف‌آی، آن‌دسک


سخن پایانی


تعداد برندگان و بازندگان فین‌تک در سال ۲۰۱۹ بسیار زیاد است، ولی در فهرست حاضر تمرکز اصلی بر نیمکره غربی و حوزه بانکداری خرد معطوف شده است.

تداوم موفقیت سوپراپ‌ها در چین، باعث شد برندگان فین‌تکی جدیدی در این منطقه ایجاد شوند، از طرف دیگر به دلیل از میان برداشته شدن وام‌دهی همتابه‌همتا در این کشور، تعداد زیادی از استارت‌آپ‌های فین‌تک چینی به مرز فروپاشی رسیدند. در منطقه‌های هند و آفریقا نیز پیشرفت‌های قابل‌توجهی در فضای فین‌تک در حال وقوع است که به ظهور موج جدیدی از برندگان و بازندگان فین‌تکی در این کشورها انجامیده است، ولی در مقاله حاضر به این فین‌تک‌ها پرداخته نشده است.

همچنین به غیر از حوزه بانکداری خرد، در بخش‌هایی همچون تجارت سازمانی و بیمه نیز شاهد پیشرفت‌های خوبی بوده‌ایم.

در حالت کلی، یک واقعیت وجود دارد که در مورد تمامی برندگان و بازندگان فین‌تک نقاط مختلف جهان مشترک است: همه برنده‌ها استارت‌آپ نیستند و تمامی بازنده‌ها، در گروه بازیگران سنتی قرار ندارند.

منبع: فوربس

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.