انتخاب سردبیر بانک‌تک (BankTech) عصر تراکنش مدیریت مالی (PFM) ولث‌تک (WealthTech) پی‌تک (PayTech) کسب‌وکارها

گزارشی از یک روز حضور در ارتباط فردا؛ شرکتی که بزرگ‌ترین سرمایه‌اش را نیروی انسانی می‌داند / سفر به مجمع‌الجزایر نوآوری

ارتباط فردا طبقه متوسط را نشانه گرفته است؛ طبقه‌ای که از نظر آنها نه آن‌قدر بی‌پول است که به‌دنبال سرویس بهتر و رفاه مالی نباشد و نه آن‌قدر پولدار است که بانک‌های فعلی تحویلش بگیرند. به باور آنها آنچه این طبقه دارد، «داده» است.

عصر تراکنش / پا در یک راه طولانی می‌گذاریم. حتی فکر کردن به اینکه باید از تهران خارج شوی، از بین کوه‌ها رد شوی و به دشت پشت آراکوه برسی، خودش خسته‌کننده است، انگار به یک سفر دور و دراز بخواهی برویم؛ آن هم در این گرمای ۴۰ درجه تهران. اتوبان بابایی که تمام می‌شود و وارد آزادراه پردیس می‌شویم، همان اول راه یک تونل طولانی، حس سفر دور را بیشتر هم می‌کند، اما از تونل اول که خارج می‌شویم، ناگهان آن «دیو سپید پای دربند» پیش روی ما ظاهر می‌شود و مگر می‌شود دماوند ستبر و ستیهنده را دید و سر حال نشد؟ راه آن‌قدرها هم که فکر می‌کنیم، دور نیست؛ ۱۵ دقیقه از ابتدای آزادراه که رانندگی می‌کنیم، به پارک فناوری پردیس می‌رسیم و وارد پارک که می‌شویم، تاره می‌فهمیم چرا این همه آدم هر روز از گوشه‌وکنار تهران تا اینجا می‌آیند. انگار این آدم‌ها هر روز صبح که دماوند را می‌بینند، عزم صعود می‌کنند.

پارکی که در ابتدای تأسیس کمتر کسی فکر می‌کرد کوچ به اینجا و دوری از هیاهوی تهران کاری منطقی باشد، حالا رونق جدی گرفته است. ساختمان شرکت تجارت الکترونیکی ارتباط فردا همان ابتدا چشم را می‌گیرد. داخل ساختمان که می‌شویم، چهار شعار اصلی ارتباط فردا روی تمام دیوارها خودنمایی می‌کند؛ نوآوری، کار گروهی، ارتباط مؤثر و یادگیری مستمر. بعداً می‌فهمیم که اینها چهار شایستگی کلیدی است که کارکنان ارتباط فردا باید داشته باشند و برای بهبود آن تلاش کنند.

دیوارهای شیشه‌ای پر از تابلوهایی است که یا حرف جدیدی می‌زنند یا خبر جدیدی می‌دهند. بیشتر از هر چیزی تابلوهای «اتاق سفید» را می‌بینیم که با عبارت‌هایی مانند «چرا گفت‌وگو نکنیم؟» و «چرا حل نمی‌شه؟» کارکنان را تشویق می‌کنند در طرح اتاق سفید مشارکت کنند؛ طرحی که در آن کارکنان می‌توانند با کمک روان‌شناسان، چالش‌ها و مسائل خود را برطرف کنند.

ارتباط فردا در اسفند ۱۳۸۹ تحت عنوان «شتات» کار خود را آغاز کرد و قرار بود PSP باشد، اما مخالفت بانک مرکزی با ارائه مجوز به PSP جدید باعث شد این شرکت استراتژی خود را تغییر دهد. اولین گام در تغییر استراتژی، تغییر نام شرکت بود. در سال ۱۳۹۳ نام شرکت به تجارت الکترونیکی ارتباط فردا تغییر کرد. ارتباط فردا تصمیم گرفت به جای کسب درآمد از مجوز PSP، تمرکز خود را بر نوآوری گذاشته و با ایجاد سرویس‌های نوآورانه؛ چه در صنعت پرداخت، چه در حوزه‌های دیگر صنعت مالی و بانکی برای خود درآمدزایی کند. سخت است که PSP نباشی، سامانه کربنکینگ هم نداشته باشی، اما در سطح اول شرکت‌های فناوری مالی فعالیت کنی. ما به پردیس آمدیم تا بدانیم ارتباط فردایی‌ها چه کسانی هستند و چطور به اینجا رسیده‌اند؟

بخشی از افتخارات ارتباط فردا

اخذ تقدیرنامه دوستاره در جایزه ملی تعالی سازمانی؛ سال ۱۳۹۵، اخذ تقدیرنامه دوستاره در جایزه ملی تعالی منابع انسانی؛ سال ۱۳۹۵، دریافت تندیس برنزین در نوآوری دیجیتالی جایزه ملی تحول دیجیتالی؛ سال ۱۳۹۵، دریافت تندیس برنزین در رهبری دیجیتالی جایزه ملی تحول دیجیتالی؛ سال ۱۳۹۵، پلتفرم وفادارسازی مشتریان محصول برتر جشنواره دکتر نوربخش؛ سال ۱۳۹۵، برگزیده جشنواره فناوری اطلاعات برای سامانه تلگرام مشتریان بانک؛ سال ۱۳۹۵ و… بخشی از افتخارات ارتباط فردایی‌هاست.

.

امروز قرار است در هر دو ساختمان این شرکت در پردیس بگردیم، از حال و هوای شرکت و کارکنان آن بپرسیم و روز دیگری را هم در مجتمع نوآوری کمان که ساختمان دیگر ارتباط فردا در مجاورت پارک آب و آتش است، بگذرانیم. قرار است بگوییم هر تکه از پازل ارتباط فردا دقیقاً مشغول چه کاری است و قطعات این پازل چگونه کنار هم قرار گرفته‌اند.

.

مجبور بودیم دوباره خودمان را بسازیم

سیدحامد قنادپور، از سال ۱۳۹۲ تاکنون مدیرعامل ارتباط فرداست. او لیسانس نرم‌افزار از دانشگاه پلی‌تکنیک دارد. دوره فوق لیسانسش را هم در دانشگاه تربیت مدرس و در رشته فناوری اطلاعات گذرانده و فعلاً دانشجوی دکترای مدیریت فناوری اطلاعات در دانشگاه شهید بهشتی است.

از قنادپور می‌پرسم چطور شتات، ارتباط فردا شد، پاسخ می‌دهد: «مهم‌ترین اتفاق این بود که شتات قرار بود PSP باشد و وقتی به دلایل غیرفنی مجوز نگرفت و پشت صف PSP ها ماند، چون چاه نفت نداشت، ناچار به نوآوری شد. همین باعث شد جایگاه متفاوتی داشته باشد. ما تلاش کردیم بگردیم اقیانوس‌های آبی را پیدا کنیم. مثلاً ما مجوز PSP نداشتیم، بنابراین تصمیم گرفتیم به‌عنوان تجمیع‌کننده تراکنش‌های پرداخت کار کنیم. در حوزه پرداخت این نقش خالی بود. بسیاری از مشتریان بودند که نمی‌خواستند یک درگاه داشته باشند یا تنها با یک PSP کار کنند. این بهترین فرصت برای ما بود و توانستیم در همین نقطه بنشینیم، تراکنش‌های آنها را مدیریت کنیم و به آنها سرویس‌های خوبی مانند صورت‌حساب یکپارچه و رفع مغایرت و سرویس‌های ارزش افزوده بدهیم.»

«یکی از تفاوت‌های ارتباط فردا نوآوری بوده است.» قنادپور روی این جمله تاکید می‌کند و می‌گوید: «سال ۱۳۹۳ وقتی وارد این مجموعه شدم، قرار شد ارتباط فردا با رویکرد جدید شکل بگیرد. آرزوهای بزرگی داشتیم و برای تحقق آنها گفتیم باید اول خودمان را بسازیم. باید چند تصمیم سخت می‌گرفتیم؛ یکی از آنها این بود که باید منش و روش جدید خودمان را داشته باشیم و این ممکن نبود، جز با تغییر ذهنیت آدم‌ها. این مستلزم تغییر محیط و برداشت ما از کار هم بود. ما به‌دنبال این نبودیم که راه دیگران را برویم. می‌خواستیم الگوی خودمان را داشته باشیم. پس مهاجرت کردیم و به پردیس آمدیم، کاری که آن زمان بسیاری از شرکت‌ها نمی‌کردند. گفتیم که اگر ذهنیت افراد تغییر کند، اگر روی سرمایه انسانی سرمایه‌گذاری کنیم، می‌توانیم به آن تغییر برسیم. به‌تدریج به این نتیجه رسیدیم که نوآوری، کار گروهی، ارتباط مؤثر و یادگیری مستمر می‌تواند ما را متمایز کند.»

.

خود آدم‌ها مهم هستند

قنادپور مدام در صحبت‌هایش اشاره می‌کند که آنچه ارتباط فردا را متمایز کرده، محصولات یا خدماتش نیست؛ بلکه شرایط و فضایی است که برای کارکنانش فراهم کرده تا آنها بتوانند کاری را انجام دهند که دوست دارند و ارزشی را خلق کنند که به کارشان معنایی فراتر از یک شغل دهد. او می‌گوید: «به‌جرات می‌توانم بگویم بزرگ‌ترین سرمایه در ارتباط فردا، نیروی انسانی است. داشته‌های ما نیروهای انسانی ما هستند و خیلی بادقت سعی می‌کنیم آنها را انتخاب کنیم. وقتی تیم می‌شوید، دو دو تا چهار تا نمی‌شود؛ بلکه می‌تواند هشت تا هم شود. برای ما مهم این است که افراد وفادار باشند، روی این خیلی وقت می‌گذاریم. فکر می‌کنم در ارتباط فردا افراد باید تجربه خوبی در کار و به‌طور کلی حس و حال خوبی داشته باشند.»

مهدی اسماعیلی‌رخ، معاون طرح و برنامه شرکت است. او مهندسی صنایع را در دانشگاه شریف گذرانده و تا مقطع دکترای مدیریت ادامه تحصیل داده و یک سالی می‌شود که به ارتباط فردا اضافه شده است. او هم به حوزه منابع انسانی به‌عنوان یک مزیت ارتباط فردا اشاره می‌کند و می‌گوید: «ارتباط فردا در این سال‌ها در حوزه منابع انسانی حرف‌های جدیدی در حوزه جذب، آموزش و نگهداشت نیرو زده است، طوری که افراد وقتی وارد این شرکت می‌شوند، به‌سختی خارج می‌شوند. ما حوزه منابع انسانی را تخصصی می‌دانیم. افراد متخصص در این حوزه در شرکت حضور دارند. سعی کردیم سیستم‌های نوین منابع انسانی را مستقر کنیم و مرتباً به‌روز نگه داریم.»

مسئولیت سرمایه انسانی شرکت با واحد توسعه سازمانی است که مدیریت آن بر عهده سارا سامخانی است. او که از سال ۱۳۹۴ با ارتباط فردا کار می‌کند، مهندس فناوری اطلاعات را در دانشگاه شریف و تحصیلات تکمیلی خود در مدیریت منابع انسانی را در دانشگاه تهران گذرانده است.

او می‌گوید: «ما در حوزه منابع انسانی تلاش کرده‌ایم بر اساس استاندارد ۳۴۰۰۰ به‌صورت گام‌به‌گام و زیربنایی کار کنیم. یعنی ابتدا زیرساخت‌های ضروری را فراهم کنیم و سپس اقدامات سطح بالاتر را انجام دهیم. مثلاً نظام جبران عملکرد ما بر اساس مدل رتبه‌بندی Hey Group طراحی شده و نسبت خوبی از جبران‌های نقدی و غیرنقدی در شرکت برای زحمات همکاران وجود دارد. فرایندهای جذب و استخدام در شرکت منظم هستند و تلاش شده برای ارزیابی عملکرد و ارتقای افراد، فرایندهای منظم و مدرنی وجود داشته باشد. همچنین تلاش کرده‌ایم امکانات خوبی در حوزه رفاهی ایجاد کنیم. به غیر از امکانات ورزشی و تفریحی و رفاهی موجود در شرکت، تسهیلات و خدمات بیمه‌ای و حمایتی مطلوبی برای همکاران فراهم کرده؛ همچنین دسترسی به سرویس‌های پزشکی و روان‌شناسی درون شرکت هم وجود دارد.»

.

پول مجازی در خدمت حال خوب

یکی از کارهای نوآورانه ارتباط فردا ایجاد یک واحد پول مجازی به نام «ریحال» (ریال+حال خوب) است. هر یک از کارکنان بر اساس یک ضابطه مقداری ریحال در سال دارد که می‌تواند آن را صرف مسائل رفاهی و فرهنگی کند. در اغلب برنامه‌های داخلی شرکت هم جوایز به جای اینکه نقدی باشند، به‌صورت ریحال هستند. این پول مجازی قابلیت تبادل و تسویه درون شرکت داشته و بر اساس سیاست‌های تشویقی شرکت، ممکن است متناسب با نحوه استفاده از افراد، ریحال کسی افزایش یا کاهش پیدا کند. هم‌اکنون در شرکت فرازپردازان که از شرکت‌های وابسته به ارتباط فرداست، زیرساختی مبتنی بر بلاکچین در حال پیاده‌سازی است تا ریحال بتواند در همه شرکت‌ها و تیم‌های وابسته به ارتباط فردا قابل استفاده باشد.

معرفی شرکت فرازپردازان

شرکت فرازپردازان سال ۱۳۸۹ توسط تعدادی از دانش‌آموختگان مهندسی کامپیوتر دانشگاه امیرکبیر تاسیس شد. اولین اقدامات این شرکت حضور در صنعت بانکداری و توسعه نرم‌افزار کربنکینگ شرکت بهستان‌رایان بود که ماژول‌هایی مانند اوراق بهادار و اعتبار اسنادی را به نرم‌افزار این شرکت اضافه کردند. در ادامه نیز پشتیبانی فنی این سیستم را بر عهده داشتند. فرازپردازان یک شرکت تخصصی تولید نرم‌افزار است که پس از سرمایه‌گذاری ارتباط فردا، در نقش کارخانه تولید نرم‌افزار این شرکت عمل می‌کند.

ارتباط فردا برای آموزش دست و دلبازانه هزینه می‌کند. این را سارا سامخانی می‌گوید و ادامه می‌دهد: «ما یکسری دوره آموزشی را خودمان در شرکت و متمرکز بر نیازهای ارتباط فردا برگزار می‌کنیم و یکسری هم خارج از شرکت برگزار می‌شود. هر یک از همکاران سالانه اعتباری معادل یک ماه حقوق دارند که می‌توانند آن را صرف آموزش کنند. این اعتبار را با تکنیک‌های گیمیفیکیشن و تعیین ضرایبی به نحوی پرداخت می‌کنیم که ترجیحات شرکت در انتخاب‌های افراد مؤثر باشد.»

ارتباط فردا دوره‌های آموزشی داخلی و مستمری هم دارد که با هدف تقویت شایستگی‌های چهارگانه انجام می‌شود. مثلاً دوره آکادمی فرداپلاس برای کارشناسان منتخب در بازه‌های شش‌ماهه برگزار می‌شود و مدیران هم دوره Leadership Challenge و دوره High Altitude Leadership را به‌صورت مستمر در قالب آموزش، مربی‌گری، سفر، بازی و… می‌گذرانند. برخی از این دوره‌ها و شیوه‌های انجام آن برای اولین بار در ایران انجام شده است.

.

جزیره ثبات در دل تلاطم صنعت

حوزه عملیات این شرکت که به راهبری و توسعه خدمات در حوزه ماشین‌های بانکی و کارت و پایانه‌های فروش مشغول است، مانند یک جزیره ثبات در دل مجمع‌الجزایر ارتباط فردا عمل می‌کند. مسئولیت معاونت عملیات شرکت بر عهده فرشید اردوانی است که هم مهندسی و هم مدیریت کسب‌وکار خوانده و از سال ۱۳۹۲ در ارتباط فردا مشغول به کار است.

اردوانی مهم‌ترین هدف ارتباط فردا در حوزه عملیات را افزایش سهم از بازار همراه با بهبود مستمر کارایی عملیاتی می‌داند و می‌گوید: «ما از یک طرف به‌عنوان شریک راهبردی بانک باید تلاش کنیم که ارزش افزوده ایجادشده برای بانک از محل ماشین‌های بانکی و POS و کارت افزایش پیدا کند و از طرف دیگر باید مراقب باشیم امکانات ما به‌درستی در این حوزه‌ها صرف شود. همین کار را هم باید در رابطه با PSP ها انجام دهیم. آن‌ها هم دنبال افزایش تراکنش و کارمزد شاپرکی هستند و ما مراقبیم که این هدف محقق شود؛ در عین حال رضایت پذیرنده و دارنده کارت هم افزایش یابد، ضمن اینکه سرمایه‌گذاری خود ما هم بهترین نرخ بازگشت سرمایه را داشته باشد.»

ارتباط فردا هم‌اکنون در حوزه کارت و ماشین‌های بانکی عمدتاً با بانک آینده کار می‌کند و در زمینه پرداخت الکترونیکی هم با شرکت‌های سامان پرداخت، ایران‌کیش، به‌پرداخت ملت، تجارت الکترونیک پارسیان و فن‌آوا شراکت تجاری دارد.

به گفته اردوانی آنچه به ارتباط فردا کمک کرده که بدون مجوز PSP بتواند چیزی حدود ۱۷۰ هزار POS را مدیریت و راهبری کند و این تعداد را تا چند ماه دیگر به ۲۱۰ هزار پایانه برساند، خدمات ارزش افزوده‌ای است که به پذیرندگان می‌دهد: «بازاریابی هدفمند، به‌ویژه در مشتریان خاص یکی از مزیت‌های ماست. مثلاً ما در شرکت‌های بیمه در کارگزاری‌های بورس یا در مال‌ها و مراکز خرید بزرگ، بازار خوبی داریم؛ چون راهکارهای ویژه و پشتیبانی اختصاصی برای آنها ایجاد کرده‌ایم. در عین حال فینوتک به ما کمک کرده بین سرویس‌های پرداخت و سرویس‌های بانکی و مالی یکپارچگی ایجاد کنیم.» واحد پایانه‌های فروش ارتباط فردا را رضا محمدی مدیریت می‌کند که مهندسی صنایع و مدیریت کسب‌وکار خوانده است.

امنیت در فینوتک

برای ایجاد امنیت مورد نیاز به جهت استفاده از خدمات فینوتک از استاندارد OAuth استفاده می‌شود. استفاده از این استاندارد می‌تواند امنیت لازم برای توسعه APIها برای دسترسی به سرویس‌های بانکداری باز را ایجاد کند. با استفاده از این راه‌حل، کاربران امکان دسترسی محدود به اشخاص ثالث برای انجام سرویس‌های مورد درخواست بانکی را می‌دهند.

.

بازاریابی یعنی کنار مشتری نشستن

یکی از بخش‌های کلیدی عملیات در ارتباط فردا واحد کارت این شرکت است که توسط امید آقاجانی مدیریت می‌شود. او ۳۹ ساله است و تحصیلات خود را در مقاطع مختلف در رشته مدیریت و بازاریابی گذرانده است. ارتباط فردا که خط اختصاصی شخصی‌سازی کارت دارد و کلیه عملیات کارت را خودش انجام می‌دهد، با تمرکز بر بن‌کارت و کارت هدیه تلاش کرده مدل‌های منحصربه‌فردی در زمینه کارت ارائه کند که معروف‌ترین آن «ایران‌کارت» است. کارت‌های اختصاصی شرکت‌های بیمه نظیر کوثرکارت و داناکارت یا کارت‌های مناسب‌سازی‌شده برای استارت‌آپ‌ها نظیر زرین‌کارت و آچاره‌کارت هم از این جمله‌اند. بازاریابی درگاه پرداخت اینترنتی هم در همین واحد انجام می‌شود و مشتریان مهمی نظیر سازمان سنجش، تیوال، سینماتیکت، کمیته امداد، بیمه ایران و… درگاه پرداخت ارتباط فردا دارند.

امید آقاجانی راز موفقیت ارتباط فردا در بازاریابی را نگاه مشتری‌محور می‌داند: «ما کنار مشتری می‌نشینیم و به‌عنوان مشاور او سعی می‌کنیم نیازش را تحلیل کنیم. شاید ما حتی برخی سرویس‌های مورد نیاز او را نداشته باشیم، اما وقتی مشتری چنین نیازی دارد، ما وکیل او هستیم که سرویس مورد نظر را به نحوی تأمین کنیم و با سرویس‌های خودمان یکپارچه کنیم تا او از ما یک راهکار کامل دریافت کند.»

بخش دیگری از عملیات بانکداری الکترونیکی در ارتباط فردا در حوزه ماشین‌های بانکی است. قریب به ۱۰۰۰ دستگاه ATM و ۷۰ دستگاه VTM و ۳۰۰ دستگاه کیوسک دارایی سخت‌افزاری قابل توجهی محسوب می‌شود که در واحد ماشین‌های بانکی ارتباط فردا مدیریت و راهبری می‌شود. سعید درودی که دانش‌آموخته مدیریت است، مدیر ماشین‌های بانکی ارتباط فرداست. کلیه عملیات تأمین و نصب و راهبری و پرستاری و نظارت این ماشین‌ها درون ارتباط فردا انجام می‌شود. سعید درودی با اشتیاق برای ما توضیح می‌دهد که لایه‌بندی پشتیبانی ماشین‌های بانکی چگونه انجام شده و همکارانش طوری آموزش دیده‌اند که بتوانند حتی برخی تعمیرات ماشین‌های بانکی را از راه دور و با حداقل نیاز به حضور پیمانکار انجام دهند.

او معتقد است ATM های ارتباط فردا یکی از بهینه‌ترین و به‌صرفه‌ترین خودپردازهای ایران هستند. در عین حال او می‌گوید: «ما روی دستگاه‌های دیگری نظیر Cashless ATM و VTM هم سرمایه‌گذاری کرده‌ایم؛ چون این دستگاه‌ها در قیاس با ATM انعطاف‌پذیری بیشتری دارند و امکان تحقیق و توسعه و خلق سرویس‌های جدید روی آنها بیشتر است.»

در معاونت عملیات یک واحد فنی اختصاصی هم وجود دارد که مسئولیت پشتیبانی فنی این محصولات را بر عهده دارد. مدیر این واحد جواد مرسلی است که مهندسی نرم‌افزار خوانده و از سال ۱۳۸۶ به‌عنوان برنامه‌نویس و تحلیلگر سیستم در صنعت بانکی فعالیت کرده است. او مهم‌ترین وظیفه واحد فنی عملیات را توسعه سرویس می‌داند: «مهم‌ترین کار ما تولید سرویس‌های نرم‌افزاری بنا به خواست مشتری و پشتیبانی این سرویس‌هاست. گاهی این سرویس‌ها به قابلیت‌های فنی و تکنیکی ربط دارند و گاهی هم سرویس‌هایی نظیر گزارش‌گیری و رفع مغایرت و امور دیگری است که نیاز روزمره مشتری را برطرف می‌کنند.»

.

توسعه از طریق شبکه‌سازی

نیما نامداری، معاون توسعه و نوآوری ارتباط فرداست که از سال ۱۳۹۴ با ارتباط فردا همکاری می‌کند. او در توصیف موقعیت ارتباط فردا در صنعت مالی می‌گوید: «ارتباط فردا شرکتی است که مهم‌ترین ویژگی‌های آن چیزهایی است که ندارد؛ یکی مجوز PSP و دیگری سامانه Core بانکی. این دو، گاو شیردهی هستند که وقتی آنها را ندارید، باید به این فکر کنید که چطور می‌توانید درآمدزایی کنید. در ارتباط فردا هدف ما خلق درآمد از محل سرویس‌ها و محصولات متمایز است. وقتی بخواهید این کار را انجام دهید، استراتژی شما نوآوری در خدمات می‌شود.»

نامداری به همراه‌کارت به‌عنوان یک مثال اشاره می‌کند: «همراه‌کارت نخستین بار در سال ۱۳۹۳ سرویس جدیدی به نام کارت‌به‌کارت راه انداخت که فقط با کارت بانک آینده کار می‌کرد. آن موقع چنین سرویسی منحصربه‌فرد بود. اما طبیعی بود که رقبا به‌سرعت یاد می‌گیرند. ما تلاش کردیم همراه‌کارت را همچنان متمایز نگه داریم و از سال ۱۳۹۶ با ایجاد شرکت «فناوری همراه پیدا» این محصول به‌صورت اختصاصی در شرکت «پیدا» راهبری می‌شود. هم‌اکنون همراه‌کارت قریب به چهار میلیون کاربر دارد و بدون هیچ‌گونه تبلیغ تلویزیونی و جایزه آنچنانی موفق شده موقعیت خودش را به‌عنوان یکی از سه اپ موفق پرداخت کشور تثبیت کند. ما برای این کار به جای آنکه میلیاردها تومان خرج تلویزیون کنیم، صرفاً روی نوآوری و ایجاد تمایزهای Disruptive تمرکز کردیم.»

معرفی همراه‌کارت

همراه‌کارت از سال ۱۳۹۳ با حمایت برخی شرکت‌ها و بانک‌های معتبر کشور شروع به فعالیت در عرصه پرداخت‌های بانکی کرده ‌است. سامانه همراه‌کارت نرم‌افزاری ساده، کاربردی و رایگان برای انجام فعالیت‌های پرداخت‌های بانکی (انتقال وجه کارت‌به‌کارت، کارت به شبا، خرید شارژ و اینترنت، پرداخت قبض، نیکوکاری و پرداخت خریدهای اینترنتی) از طریق موبایل است. همراه‌کارت علاوه‌ بر پشتیبانی از تلفن‌های همراه هوشمند و تبلت با سیستم‌عامل‌های اندروید و آی‌اواس، قابل استفاده روی ساعت‌های هوشمند نیز هست.

ارتباط فردا همین مسیر را در حوزه پرداخت‌یاری هم طی کرده است؛ یعنی با ارائه سرویس‌هایی نوآورانه سهم قابل توجهی از تراکنش‌های اینترنتی را به خود اختصاص داده؛ بدون آنکه PSP باشد. به همین دلیل ارتباط فردا از اولین شرکت‌هایی بود که با همکاری شاپرک زیرساخت پرداخت‌یاری خود را عملیاتی کرد.

نامداری با بیان اینکه ارتباط فردا شبکه‌ای از تیم‌ها و شرکت‌هاست که چشم‌انداز و فضای فعالیت مستقل خود را دنبال می‌کنند، تصریح می‌کند: «شرکتی را در ایران سراغ ندارم که به این شیوه توسعه پیدا کرده باشد. من نام این روش را توسعه به شیوه نوآوری باز می‌گذارم. این به شما امکان می‌دهد که رشد سریع داشته و ریسک را در کل شبکه توزیع کنید. اگر عنصری شکست بخورد، کل شبکه شکست نمی‌خورد؛ چون اندام‌واره به هم پیوسته نیست. ضمن اینکه اشکالات سریع دیده می‌شود و این فرصت برای شما فراهم است که سریع مساله را بررسی و حل کنید.»

.

نوآوری در همه جا غیر از امنیت!

«ارتباط فردا سیاست روشنی در توسعه محصولات نرم‌افزاری دارد؛ هر چیزی که زیربنایی و قابلیت‌ساز است، در داخل توسعه می‌یابد و هرچه سمت مشتری نهایی است و تجاری می‌شود، در شرکت‌های وابسته تولید می‌شود.» این را حسن مختاریان می‌گوید که مدیر توسعه محصول ارتباط فرداست. او که مهندسی کامپیوتر در دانشگاه شیراز خوانده، حدود ۱۵ سال است که به‌عنوان برنامه‌نویس و مدیر پروژه‌های نرم‌افزاری در صنعت بانکی و حوزه تلکام فعالیت می‌کند.

او می‌گوید: «محصولاتی که مستقیماً با سوئیچ یا سامانه Core بانکی متصل هستند، درون شرکت توسعه یافته‌اند. مثلاً زیرسوئیچ پرداخت ما یا سیستم‌هایی که برای مدیریت تراکنش‌های کارت یا پرداخت‌یاری یا پرداخت‌بانی داریم، در داخل توسعه یافته، همچنین سیستم‌هایی که به دلایل امنیتی یا دلایل رگولاتوری نباید بیرون شرکت باشند، در داخل نوشته شده‌اند. به همین دلیل ما واحدی هستیم که بیشتر به واحدهای دیگر سرویس ارائه می‌دهیم. در عین حال ما نقش معمار ارشد را هم داریم. یعنی سیاست‌های کلی توسعه نرم‌افزار و معماری کلان سیستم‌ها را هم ما طراحی و نظارت می‌کنیم.»

ارتباط فردا سهام‌دار اصلی شرکتی به نام «فرازپردازان» است که به منزله کارخانه تولید نرم‌افزار برای ارتباط فردا کار می‌کند. سیستم‌هایی نظیر همراه‌کارت و فانوس در فرازپردازان پشتیبانی می‌شوند و بسیاری از شرکای ارتباط فردا نظیر اتاق‌های بازرگانی، کارگزاری‌های بازار سرمایه، ایران‌مال، بانک‌ها و بیمه‌ها که نیازمند سیستم‌های اختصاصی هستند، محصول مورد نیازشان در شرکت فرازپردازان توسعه یافته است. این تقسیم کار به ارتباط فردا امکان داده توان تولید نرم‌افزار خود را چند برابر کند.

اپلیکیشن فانوس

فانوس یک اپلیکیشن مدیریت مالی فردی است که از مهرماه ۱۳۹۷ رسما به بازار معرفی شد و در کمتر از سه ماه بدون اینکه هیچ کمپینی روی آن صورت گرفته باشد، بیش از ۴۰ هزار کاربر را به خود جذب کرده که بیش از ۳۰ هزار آن کاربر فعال بودند و این آمار تا اسفندماه ۱۳۹۷ به ۱۲۰ هزار نصب و ۸۰ هزار کاربر فعال رسید. فانوس؛ امکان ثبت دخل‌وخرج روزانه، تعیین بودجه و مشاهده‌ ارزش دارایی‌ها (دلار، طلا، سکه، سهامو…) به‌صورت روزانه را فراهم کرده و راه‌حل‌هایی برای سرمایه‌گذاری بهتر یا کاهش بیشتر هزینه‌ها پیشنهاد می‌دهد.

یکی از حوزه‌هایی که قابلیت‌سازی در آن به‌صورت داخلی انجام می‌شود، تحلیل داده است. این واحد که از ابتدای سال ۱۳۹۸ به‌صورت مستقل آغاز به کار کرده، توسط وحید غفارپور مدیریت می‌شود. او که تحصیلکرده رشته کامپیوتر در مقطع لیسانس و فوق لیسانس و دانشجوی دکتری بیوانفورماتیک است، سابقه کار زیادی در حوزه تلکام و پرداخت دارد.

غفارپور می‌گوید: «تمام داده‌هایی را که در شرکت ذخیره می‌شود، می‌توان تحلیل کرد. در برخی محصولات مانند فانوس و همراه‌کارت، تحلیل داده‌های رفتار مشتری مستقیماً ارزش خلق می‌کند و در مواردی هم تحلیل داده‌های تراکنش‌ها از دیدگاه کشف تقلب، ریسک و رفتار مشتری اهمیت دارد.»

غفارپور درباره ضرورت ایجاد این بخش در ارتباط فردا می‌گوید: «هدف یکپارچگی داده‌هاست؛ هر واحد برای خودش اطلاعاتی دارد، اما وقتی به‌صورت یکپارچه این داده‌ها در کنار هم قرار می‌گیرند، کاربردهای جدیدی برای بخش‌های دیگر ایجاد می‌شود.» او با بیان اینکه وظیفه ما این است که داده‌ها را از بخش‌های مختلف بگیریم و درباره جنس داده‌ها بحث کنیم، تاکید می‌کند: «شما نمی‌توانید صرفاً با خواندن یکسری مطالب، تحلیلگر داده شوید. باید در کسب‌وکار و با صاحب آن درگیر باشید و اطلاعات را لمس کنید. به همین دلیل برون‌سپاری آن معقول نیست.»

نکته جالبی که هم مختاریان و هم غفارپور به آن اشاره می‌کنند، اهمیت بحث امنیت است. مختاریان می‌گوید: «تنها جایی که ما در آن نوآوری نمی‌کنیم، امنیت است؛ چون امنیت جای ریسک و آزمون و خطا نیست. آموزش مستمر و استفاده از مشاوران و نیز تست و ممیزی مکرر محصولات توسط ممیزهای متعدد بیرونی سرلوحه کار ما در امنیت است.» غفارپور هم تصریح می‌کند که امنیت موضوعی نیست که در یک بخش بگنجد و همه واحدها به‌نوعی در آن مؤثر هستند. تیم تحلیل داده یکی از مهم‌ترین پروژه‌هایی که دارد ایجاد زیرساخت کشف تقلب است که در همه محصولات و شبکه شرکت‌های مرتبط با ارتباط فردا قابل استفاده خواهد بود.

.

نوآوری باز با دو بازو

نامداری می‌گوید سیاست توسعه از طریق شبکه‌سازی همان چیزی است که نوآوری باز نامیده می‌شود و معتقد است این سیاست نوآوری باز در ارتباط فردا دو بازو دارد: «یک بازوی آن فینووا است که روی تیم‌ها و استارت‌آپ‌هایی سرمایه‌گذاری می‌کند که محصولی نوآورانه در صنعت مالی عرضه می‌کنند. بازوی دوم ما فینوتک است. برعکس فینووا که کارکرد سرمایه‌گذاری و تجاری دارد، فینوتک ماهیت فنی و زیرساختی دارد. فینوتک پلتفرمی برای ارائه API بانک‌ها، بازار سرمایه و برخی حوزه‌های دیگر است. تیم‌ها این API را برای استفاده در محصول خود به کار می‌گیرند؛ به این ترتیب آنها وارد منطقه دید ما برای توسعه محصول می‌شوند.»

ارتباط فردا تنها شرکت فناوری در ایران است که در ساختار سازمانی خود یک واحد تخصصی نوآوری باز دارد. شهرزاد سالمی مدیر این واحد است که در دانشگاه شریف مهندسی و MBA خوانده و از سال ۱۳۹۷ با ارتباط فردا همکاری می‌کند. او می‌گوید: «من به‌عنوان مدیر نوآوری باز سعی می‌کنم سازوکار ورود ایده‌ها، محصولات و همچنین هدایت آنها به سمت ارزش‌های استراتژیک سازمان را مدیریت کنم، چراکه خلاقیت فرایندی است که بنا به تعریف خود تمایل دارد از مرزها خارج شود و طبیعی است که در این فرایند ممکن است اغتشاش پیش آید یا اینکه ما از مسیر خود منحرف شویم. وظیفه ما این است که آنها را با استراتژی‌های شرکت، همگرا نگه داریم. همچنین سازوکاری ایجاد کنیم که نوآوری‌ها به سمت ما بیایند.»

او با بیان اینکه نوآوری باز در ارتباط فردا از چند مؤلفه تشکیل شده، می‌گوید: «فینووا به‌عنوان سرمایه‌گذار تخصصی در حوزه مالی و فینوتک به‌عنوان پلتفرم فنی نوآوری باز؛ بازوهای کلیدی نوآوری باز ما هستند. همچنین در مواردی هم Spin-of انجام شده، یعنی یک واحد از دل شرکت بیرون آمده و شرکت مستقلی شده مثل شرکت «پیدا» که متولی همراه‌کارت است. همین اتفاق برای فینوتک هم رخ داد. در عین حال تعاملات بین‌المللی و شراکت‌ها و JV های داخلی و خارجی هم شیوه‌های دیگری هستند که برای نوآوری باز دنبال می‌کنیم. به‌عنوان مثال همکاری ما با داتین در پروژه ادغام بانک‌های نظامی با همین منظور انجام شده است.»

او درباره اولویت‌های نوآوری در ارتباط فردا می‌گوید: «ما چند حوزه را به‌صورت کلی در نظر گرفته‌ایم؛ حوزه پرداخت، اینشورتک، مدیریت ثروت یا همان ولث‌تک، فین‌تک، رگ‌تک و بانکداری دیجیتال. در حوزه فین‌تک فعالیت ما قدمت بیشتری داشته است. به‌زودی سرویس‌های دیگری هم در حوزه وام‌دهی، اعتبارسنجی و کراودفاندینگ ارائه می‌شود. در حوزه مدیریت ثروت یک سالی است که خیلی جدی فعال شده‌ایم. در حوزه رگ‌تک نیز در حوزه‌هایی مانند شناسایی تخلف و سایبرسکیوریتی عمدتاً با سرمایه‌گذاری در استارت‌آپ‌های این حوزه وارد شده‌ایم.»

کتاب شکست بانک

کتاب شکست بانک، بانکداری محلی چطور می‌تواند از فین‌تک جان سالم به در ببرد، توسط شبکه راه پرداخت و با حمایت شرکت تجارت الکترونیکی ارتباط فردا در هزار نسخه منتشر شد. نویسنده این کتاب جان واپش از سخنرانان شناخته‌شده در کنفرانس‌های برتر فین‌تک و بانکداری است. مازیار معتمدی و رضا قربانی از شبکه راه پرداخت ترجمه این کتاب تخصصی را بر عهده داشته‌اند. شکست بانک در سایت آمازون تاکنون  نمره ۵ از ۵ را از مخاطبان گرفته است.

.

فینوتک؛ شرکتی جدید از دل ارتباط فردا

فینوتک پلتفرم ارائه API باز شرکت تجارت الکترونیکی ارتباط فرداست که اواخر سال ۱۳۹۵ ایجاد شد. جدیدترین خبر درباره فینوتک این است که فینوتک یک شرکت مستقل شده و بخشی از سهامش را شرکت خدمات انفورماتیک خریده است. علی بدیعی، مدیرعامل فینوتک است. او که ابتدا مهندسی خوانده و بعد در پلی‌تکنیک MBA گرفته، یک سال است که مسئولیت فینوتک را برعهده دارد. فینوتک از وقتی شرکت مستقلی شده، یک طبقه از مجتمع نوآوری کمان را به خود اختصاص داده است. برای دیدن فینوتک به مجتمع کمان رفتیم؛ جایی که اگرچه سرسبزی و فضای باز پردیس را ندارد، اما عناصر اصلی فضاهای کاری ارتباط فردا در آن حفظ شده؛ مثلاً کسی نیست که در آسانسور این جمله را روی آیینه بخواند و نخندد: «به هم لبخند بزنیم، بی‌دلیل!»

سرمایه‌گذاری شرکت سداد روی پلتفرم فینوتک

بهمن‌ماه سال ۱۳۹۷ قراردادی میان شرکت ارتباط فردا و داده‌ورزی سداد منعقد شد تا فعالیت‌های ثبتی برای انتقال سهام فینوتک به سداد انجام شود. بر اساس این قرارداد تمامی سرویس‌های بانک ملی روی فینوتک ارائه می‌شود و از طریق این پلتفرم نیز در اختیار مشتریان قرار می‌گیرد.

بدیعی در ابتدا به موضوع مستقل‌شدن فینوتک اشاره می‌کند و می‌گوید: «فینوتک به‌خاطر ماهیت پلتفرمی و خواصی که اکوسیستم مالی کشور دارد، نیاز به جلب مشارکت دارد؛ از جمله در سهام‌داری. اولویت ما این است که سهام‌داران خوبی داشته باشیم و این موضوع از قبل در استراتژی‌های ما بوده است. زمان‌بندی هم مشخص بود که در چه زمانی فینوتک باید هویتی مستقل داشته باشد. مجموعه‌هایی علاقه‌مند بودند برای سرمایه‌گذاری به فینوتک وارد شوند که متناسب با ارزش افزوده‌ای که برای فینوتک داشتند، فعلاً یک مورد را نهایی کرده‌ایم.»

بدیعی می‌گوید: «اکنون حدود یکصد API روی فینوتک ارائه می‌شود و به‌زودی در حوزه تلکام و دولت الکترونیک هم وارد خواهیم شد. ما پلتفرم هستیم؛ یعنی API بانک‌های مختلف را یک جا جمع کرده‌ایم و به آنها کمک می‌کنیم تراکنش‌هایشان یک جا جمع شود و کارمزد می‌گیریم که این برای بانک‌ها ارزشمند است. روند دنیا هم همین است. یکسری بازیگران جدید مثل شرکت‌های فناوری و استارت‌آپ‌ها ایجاد شده‌اند که بیشتر جلوی چشم کاربر هستند، کاربرپسندتر هستند و اگر بانک سرویس خود را به دل آنها ببرد، این یک بازی برد ـ برد است. پس چرا باید جدا از هم کار کنند؟ فینوتک همین کار را می‌کند.»

.

سرمایه ما هوش دارد

«نوآوری خرج دارد. شما وقتی کار جدیدی انجام می‌دهید، طبیعی است که هزینه بیشتری باید صرف کنید، چون آزمون و خطا هم می‌کنید. اما ما سعی می‌کنیم با هوش هزینه کنیم.» سارا بابایی که مدیر مالی ارتباط فرداست، این‌ها را می‌گوید.

او که دانش‌آموخته مالی و حسابداری است و بعد از ۱۵ سال تجربه‌های مختلف از سال ۱۳۹۴ به ارتباط فردا آمده، برای ما توضیح می‌دهد که چگونه ارتباط فردا تلاش می‌کند سبد دارایی‌های خود را بهینه کند: «از یک طرف دارایی ثابت خوبی داریم، مثل تجهیزات رایانه‌ای و ماشین‌های بانکی که عمدتاً در سال‌های اخیر تهیه شده‌اند و همین‌طور املاک و ساختمان‌هایی که برای شعب سطح کشور تهیه کرده بودیم باعث شده از نظر دارایی وضعیت خوبی داشته باشیم. در یک سال اخیر روی انواع اوراق بهادار هم سرمایه‌گذاری کرده‌ایم تا دارایی‌های مالی شرکت را افزایش دهیم. وقتی اینها را کنار دارایی‌های نامشهود ما مثل سیستم‌ها و برندها و استارت‌آپ‌هایی که داریم، قرار بدهید، می‌بینید که سبد دارایی‌های ما به‌خوبی رشد پیدا کرده و تنوع مناسبی هم دارد.»

درآمد ارزی در مه‌کارت

مه‌کارت یکی از استارت‌آپ‌هایی است که فعالیت خود را در فینووا آغاز کرده است. مه‌کارت، کارت‌های عضو شتاب را در اختیار گردشگران خارجی قرار می‌دهد و بابت این فعالیت از هر کدام ۱۹ یورو دریافت می‌کند. با این اوصاف می‌توانیم بگوییم مه‌کارت، درآمد ارزی دارد.

ارتباط فردا رشد مالی خوبی داشته و به همین دلیل در سال‌های اخیر رتبه اول رشد سریع در ارزیابی IMI100 سازمان مدیریت صنعتی ایران را کسب کرده است. سارا بابایی توضیح می‌دهد که به‌دلیل سیاست درست در مدیریت دارایی‌ها و ایجاد پورتفوی سرمایه‌گذاری هوشمندانه این دستاورد به دست آمده است.

سرمایه‌گذاری‌های ارتباط فردا به دو شکل انجام می‌گیرد که سرمایه‌گذاری‌های استارت‌آپی توسط فینووا انجام می‌شود که در سه بخش فضای کار اشتراکی، شتاب‌دهنده و سرمایه‌گذاری فعالیت می‌کند. آرین افشار سرپرست فینووا است که خودش سابقه راه‌اندازی استارت‌آپ دارد و مدیریت خوانده، اما سابقه برنامه‌نویسی هم دارد. او از سال ۱۳۹۶ در فینووا کار می‌کند. افشار برای ما توضیح می‌دهد: «در فضای سرمایه‌گذاری و شتاب‌دهنده‌ها ما به‌عنوان اسمارت‌مانی در حوزه فین‌تک شناخته می‌شویم و دلیل آن هم زیرساخت‌ها و سرویس‌هایی است که می‌توانیم از طریق ارتباط فردا جذب کنیم. این سرویس‌ها می‌توانند خدمات فینوتک، خدمات پرداخت و برندینگ استارت‌آپ‌ها باشند. وقتی مدیریت درستی پشت تزریق پول باشد، به تیم‌ها کمک می‌کند تا به رشد بهتری برسند.»

او به استارت‌آپ‌های موفقی که مدتی را در فینووا بودند، اشاره می‌کند و می‌گوید: «ما استارت‌آپ مه‌کارت در حوزه خدمات مالی برای گردشگران را داشتیم که رشد خیلی خوبی داشت و در حال حاضر تقریباً تمام گردشگرانی که وارد کشور می‌شوند، از این سرویس استفاده می‌کنند. در حوزه امنیت بانکی و سازمانی خیلی جدی ورود کردیم و در حال حاضر محصولاتی مثل سایبورگ و نگین‌پردازش که روی آنها سرمایه‌گذاری شده، در حال ارائه سرویس‌ها هستند. روی وندار سرمایه‌گذاری کردیم که در حوزه پرداخت برای SME ها شروع خوبی داشته است. «بامارو» و «پینکت» نیز دو استارت‌آپی هستند که در حوزه فروش آنلاین و سفارش غذا کار می‌کنند و با سرمایه ما ایجاد شده‌اند.»

معرفی وندار

وندار مجموعه ابزارهای پذیرش پول در کسب‌وکارهاست. فارغ از نوع و اندازه کسب‌وکار، وندار مجموعه ابزارهایی را در اختیار کسب‌وکارها قرار می‌دهد تا بتوانند راحت‌تر از مشتریان خود پول دریافت کرده و جریان مالی کسب‌وکار خود را مدیریت کنند.

به گفته افشار از زمان تأسیس فینووا تاکنون ۷۵ تیم وارد این مجموعه شده که ۵۷ تیم هنوز فعال هستند و ۱۸ تیم شکست خورده‌اند. این تیم‌ها شامل ۲۳۸ نفر بودند که ۷۴ درصد آنها آقا بوده‌اند. مجموعاً حدود ۱۲۰۰ متر فضای فینووا در تهران و مشهد و سنندج است. فینووا تلاش کرده با برگزاری رویدادهای مختلف به فضاسازی و ایجاد پارادایم فین‌تک هم کمک کند. به همین دلیل در سال‌های ۱۳۹۶ و ۱۳۹۷ حدود ۹۰ رویداد توسط فینووا یا با حمایت فینووا برگزار شده است.

.

شراکت‌هایی که پل می‌زنند

البته این‌گونه که نیما نامداری می‌گوید، ارتباط فردا بخشی از سرمایه‌گذاری‌های خود را از طریق صندوق سرمایه‌گذاری سرو که وی‌سی دارای مجوز از سازمان بورس است و از حیث بزرگی سرمایه هم به گفته او بزرگ‌ترین وی‌سی تجارت الکترونیک ایران است، انجام خواهد داد. ارتباط فردا یکی از شرکای مؤسس و کلیدی صندوق سرو است.

اما ارتباط فردا سرمایه‌گذاری غیراستارت‌آپی هم دارد. عمده این سرمایه‌گذاری‌ها با هدف ورود به عرصه‌های جدید و ایجاد شراکت‌های استراتژیک انجام شده است. شراکت‌هایی که به ارتباط فردا کمک کرده تا میان حوزه‌های مختلف و گاه جداافتاده فناوری در صنعت مالی پل بزند. مثلاً ارتباط فردا با خرید سهام شرکت نوآوران امین وارد فضای بازار سرمایه شد و به داده‌ها و زیرساخت پردازش اطلاعات بسیار ارزشمندی در بازار سرمایه دسترسی پیدا کرد.

یا سرمایه‌گذاری روی شرکت چوگان که یک OMS نوپاست و به ارتباط فردا امکان داده زیرساخت نرم‌افزاری اختصاصی خود برای معاملات آنلاین را داشته باشد. شراکت راهبردی با تأمین سرمایه امین هم که امسال انجام شده، بخشی از راهبرد ارتباط فردا برای ورود به حوزه مدیریت ثروت بوده یا شراکتی که در فینوتک با شرکت خدمات انفورماتیک انجام شده و با چند شرکت و بانک دیگر ادامه خواهد داشت. همین شراکت‌ها باعث شده ارتباط فردایی‌ها معتقد باشند در سال ۱۳۹۸ هم در صنعت بیمه و هم در بازار سرمایه حرف‌های جدیدی برای گفتن خواهند داشت.

چوگان

شرکت اندیشه‌پردازان چوگان (سهامی خاص) در سال ۱۳۹۳ با هدف ارائه راهکارهای نوین در حوزه‌ بازار سرمایه با ترکیبی از مدیران و کارشناسان ارشد بازار سرمایه و فناوری اطلاعات با بیش از ۱۰ سال تجربه در حوزه تهیه نرم‌افزارهای مرتبط با بازار سرمایه، تاسیس شد. ارتباط فردا سال گذشته سهام چوگان را خریداری کرد تا بتواند APIهای معاملات بورس را هم روی فینوتک داشته باشد.

.

فانوس به‌دست، در جست‌وجوی ثروت

قنادپور در همان ابتدای روز به ما گفته بود که حضور در فناوری بازار سرمایه یکی از اولویت‌های ارتباط فرداست: «ما قبلاً در حوزه ولث‌تک سرمایه‌گذاری می‌کردیم، اما حس کردیم خودمان هم مستقیم باید وارد این حوزه شویم و از سال گذشته خیلی جدی شروع کردیم و در نمایشگاه فین‌استارز، با شرکت تأمین سرمایه امین از برنامه اتحاد راهبردی‌مان پرده‌برداری کردیم.

ما سهام‌دار نوآوران امین هستیم. سهام‌دار یک OMS هستیم و زنجیره‌ای را در بازار سرمایه شکل داده‌ایم. در فانوس که یکی از اپلیکیشن‌های ماست، سرمایه‌گذاری کردیم و سرویس‌های بازار سرمایه به‌زودی در این اپلیکیشن راه‌اندازی می‌شود. در فینوتک هم API های بازار سرمایه ارائه می‌شود. بازار سرمایه برای ما یک اقیانوس آبی است.»

فانوس محصول جدید ارتباط فرداست که اگرچه کمتر از یک سال از عمرش گذشته، اما موفقیت‌های خوبی داشته است. آیدا خدیوی‌فرد، مدیر فانوس می‌گوید: «قبل از فانوس، تعدادی PFM وجود داشت؛ با این حال روند رشد فانوس در ۱۰ ماه گذشته راضی‌کننده بوده؛ چراکه بیش از ۲۰۰ هزار دانلود و ۱۳۰ هزار کاربر دارد.»

PFM چیست؟

نرم‌افزارها و اپلیکیشن‌های حوزه مدیریت مالی شخصی (PFM) در ابتدای ظهورشان، امکانات زیادی را به کاربران خود ارائه نمی‌دادند. کاربران با محیط ساده‌ای مواجه بودند که باید تمام اطلاعات مربوط به هزینه‌کرد و درآمدهای خود را در آن به‌صورت دستی وارد می‌کردند، اما به‌تدریج و با پیشرفت فناوری این حوزه تحول زیادی را به خود دیده است. استفاده از هوش مصنوعی در این حوزه انقلابی را ایجاد کرده و اکنون ابزارها و اپلیکیشن‌های حوزه مدیریت مالی شخصی امکانات زیادی را برای کاربران‌شان فراهم می‌کنند.

خدیوی‌فرد چهار سال است که به ارتباط فردا پیوسته و ارشد مهندسی فناوری اطلاعات از دانشگاه شهید بهشتی دارد. او قبلاً مدیر واحد برنامه‌ریزی ارتباط فردا بوده و ایجاد فانوس و ورود به فضای مدیریت ثروت را محصول تحلیل روندهای دنیا در فین‌تک می‌داند که در آن واحد انجام می‌شده است.

او می‌گوید: «فانوس یک سطح بالاتر از حسابداری شخصی است و به شما کمک می‌کند تصویر درستی از وضعیت مالی خود داشته باشید؛ ما می‌توانیم روزانه به کاربر نشان دهیم پورتفولیوی دارایی‌های شخصی او چقدر ارزش دارد. همچنین ابزارهای تسهیلگر مثل بودجه‌بندی داریم که مدام بیشتر هم خواهند شد که به تصمیم‌گیری بهتر کاربر کمک می‌کنند.»

او به کارهایی که قرار است در فانوس انجام دهند، اشاره می‌کند و می‌گوید: «گام بعدی ما در فانوس، این است که پیشنهادهای اقتصادی به کاربر بدهیم تا او در مدیریت ثروت خود گزینه‌های بیشتری داشته باشد. امکاناتی نظیر خرید انواع اوراق بهادار، صندوق‌های سرمایه‌گذاری، تخفیف‌های هدفمند، اعتبار و بیمه عمر برای طبقه متوسط سرویس‌های جذابی هستند که تلاش می‌کنیم با استفاده از تحلیل داده و یادگیری ماشین آنها را مناسب کاربران خود کرده و پیشنهادهای شخصی‌سازی‌شده به او بدهیم.»

خدیوی‌فرد می‌گوید قرار است سرویس‌های بورسی هم به فانوس اضافه شوند. فروش صندوق‌های سرمایه‌گذاری در بازار سرمایه، اوراق بهادار اعم از سهام و اوراق مشارکت و سبدگردانی؛ امکاناتی است که روی فانوس فعال خواهند شد. او وعده می‌دهد تا پایان تابستان فروش صندوق و اوراق عملیاتی خواهند شد.

.

تنوع، تعامل و تعادل

ارتباط فردا شرکتی است که افرادش به هم شبیه هستند و نیستند! وارد ساختمان که می‌شوی بعضی‌ها لباس فرم پوشیده‌اند، بعضی لباس‌های شاد و رنگی، بعضی یکدیگر را به اسم کوچک صدا می‌زنند، بعضی با نام خانوادگی و پیشوند دکتر و مهندس، بعضی‌ها هدفون به گوش و آرام پشت میز نشسته‌اند و کار می‌کنند، بعضی‌ها در حال بازی بیلیارد هستند. گوشه‌ای از ساختمان یکی روی صندلی ماساژ ولو شده و با چشم‌های بسته در حال تمدد اعصاب است، دیگری در حالی که کنار دستگاه قهوه‌ساز ایستاده و منتظر دم‌کشیدن قهوه است، خیلی جدی و کمی عصبانی با تلفن حرف می‌زند. ساختمان شفاف و شیشه‌ای ارتباط فردا و محیط کاری بدون دیوار شرکت باعث شده در ساختمان عجیب‌وغریب شرکت که گشت می‌زنیم، از این همه تنوع و تفاوت تعجب کنیم.

کتاب بانکداری باز

در سال‌های اخیر بانکداری باز به میدان بازی جدیدی تبدیل شده که هر شخصیت حقیقی و حقوقی می‌تواند مجوز ورود به آن را دریافت کرده و با استفاده از اطلاعات مشتریان، خدمات و محصولات گوناگونی را همچون پیش‌بینی نیازهای مشتری و پیشنهاد معاملات سودمند ارائه دهد. با این روند، پرسش فراروی نظام بانکی این است که این تغییرات تا چه حد خواهد بود و بازیگران این اکوسیستم چگونه باید خود را برای این تغییرات ناگزیر مهیا کنند؟ مهدی اسماعیلی‌رخ و همکاران او، در قالب کتاب بانکداری باز تلاش کرده‌اند به پرسش‌های فوق پاسخ‌هایی درخور ارائه کنند. این کتاب با حمایت ارتباط فردا در سال ۱۳۹۷ منتشر شده است.

«ارتباط فردا از تنوع درونی استقبال می‌کند.» نیما نامداری این را می‌گوید و اضافه می‌کند: «وقتی واحدهای مختلف درون ارتباط فردا در فضاها و محیط‌های مختلف با اقتضائات متفاوت کار می‌کنند، طبیعی است که منابع جذب و استخدام شرکت هم تنوع پیدا کنند. جاهایی رنگ و بوی استارت‌آپی و غیررسمی دارند، جاهایی بانکی و رسمی، برخی واحدها به افراد خلاق و ساختارشکن نیاز دارند و واحدهای دیگری افراد منظم و دقیق، برخی کارها مستلزم انرژی و شلوغی و هیجان هستند، برخی کارها به ثبات و سکوت و آرامش نیاز دارند. این ویژگی گریزناپذیر شرکتی است که رشد از طریق شبکه‌سازی را سیاست خود قرار داده است. هدف ما این است که با احترام به تنوع و تفاوت بتوانیم سطح متعادلی از یکپارچگی و انسجام را در شبکه ارتباط فردا حفظ کنیم.»

اسماعیلی‌رخ، معاون طرح و برنامه شرکت هم بر اهمیت ایجاد فرایندهای سازمانی و بهبود مستمر آنها با هدف حفظ چابکی تاکید می‌کند. او معتقد است یک معماری یکپارچه، اما منعطف به ایجاد انسجام در عین احترام به اقتضائات متفاوت واحدها و تیم‌ها کمک می‌کند. سارا سامخانی مدیر توسعه سازمانی هم به اهمیت سیاست‌های منابع انسانی در این زمینه اشاره می‌کند: «یکی از موانع تنوع این است که آدم‌ها با پیش‌قضاوت و کلیشه‌های قومی و جنسیتی و فرهنگی با هم برخورد کنند. ما برنامه‌های آموزشی مستمری برای رفع این‌گونه خطاها داریم. مثلاً در روز جهانی زن یک رویداد داخلی با هدف تبیین و آموزش موارد آزار جنسیتی در محل کار برگزار کردیم و مستندات آموزشی و نظام‌نامه برخورد با انواع آزارها و تبعیض‌های مبتنی بر جنسیت را منتشر کردیم.»

معرفی کتاب رهبری منابع انسانی در شرکت‌های فناوری اطلاعات

کتاب «رهبری منابع انسانی در شرکت‌های فناوری اطلاعات (قوانین کار در گوگل)» با ترجمه دکتر فرشید اردوانی و سارا عقیلی، با حمایت شرکت تجارت الکترونیکی ارتباط فردا و توسط انتشارات جهاد دانشگاهی منتشر شده است. این کتاب که به قوانین کار در گوگل که عمدتا ناظر بر رهبری افراد در محل کار است، می‌پردازد، منبعی برای راهنمایی مشاوران منابع انسانی در سازمان‌هاست که به بیان ضرورت و کاربردی‌بودن محتوای آن پرداخته است.

.

برند داخلی هم مهم است

تنوع را حتی هنگام ناهار در رستوران شرکت هم می‌شود دید؛ از صندلی‌های رنگارنگ گرفته تا شلوغی سرخوشانه کارکنان. روزی که ما برای تهیه این گزارش به ارتباط فردا رفته بودیم تولد سه نفر از کارکنان را موقع ناهار با سروصدا و کیک و فشفشه جشن گرفتند. به هر کدام از این سه نفر یک بطری شیشه‌ای پر از برگه‌هایی که همکاران روی آنها چیزی نوشته بودند، هدیه دادند. بعضی کاغذها امضا داشتند، بعضی هم نداشتند. روی میز سبدهای سبزی محصول باغچه «هر چی می‌کارم واسه تو» دیده می‌شد که در محوطه فضای سبز جلوی شرکت ایجاد شده و هر کسی چیزی می‌کارد و موقع ناهار با دیگران به اشتراک می‌گذارد.

اما پشت این تنوع و شلوغی یک نظم حساب‌شده پیداست، مثل صحنه نمایشی پربازیگر و شلوغ که تماشاگر را گیج نمی‌کند. کارگردان این صحنه کورش عباسی است. او که مدیر برند و ارتباطات ارتباط فرداست، مهندسی نرم‌افزار و بعد مدیریت کسب‌وکار خوانده و از سال ۱۳۹۲ وارد ارتباط فردا شده است. او از مفهوم برند داخلی صحبت می‌کند و اینکه یکی از اهداف مهاجرت به پردیس همین امکانی بود که فضای اینجا برای بازسازی برند داخلی شرکت می‌داد. او می‌گوید: «مشتریان و رقبا تصویری از ما دارند که برند بیرونی ماست، برند داخلی هم تصویری است که بچه‌ها از شرکت در ذهن خودشان دارند؛ یعنی ما از درون چگونه دیده می‌شویم و چه چیزهایی را تداعی می‌کنیم. این برند داخلی مثل چتری است که بالای همه تنوع‌ها و تفاوت‌ها قرار گرفته و ما را هم‌هویت می‌کند.»

عباسی توضیح می‌دهد که چگونه حتی طراحی ساختمان و فضای کاری هم بخشی از برند داخلی شرکت است: «یکی از چیزهایی که خیلی‌ها درباره شرکت‌هایی مثل گوگل می‌گویند، فضای کاری آنهاست، به همین دلیل ما هم تلاش کردیم الگوبرداری کنیم؛ مثلاً ساختمان را به‌صورت باز و شیشه‌ای طراحی کردیم یا فضاهای بازی و ورزش و استراحت پیش‌بینی کردیم. در ساختان پردیس، اتاق خواب و باشگاه ورزشی داریم. در همه ساختمان‌ها فضاهای بازی و صندلی‌های ماساژ داریم یا فضاهای مختلفی داریم که افراد می‌توانند ایده یا نظرشان را آنجا ثبت کنند.

درست است که فاصله پردیس تا تهران به نظر زیاد می‌آید، اما در عوض فضا و شرایط کار در پردیس برای رشد و تمرکز اغلب بچه‌ها مفید بوده؛ البته برخی بخش‌های ما مثل فینووا و فینوتک ناچار بودند در تهران هم حضور داشته باشند، به همین دلیل مجتمع نوآوری کمان را در مجاورت پارک آب و آتش با وسعتی حدود ۳۰۰۰ مترمربع ایجاد کردیم که به‌نوعی فضای استارت‌آپ استودیوی ماست.»

مجموعه‌ای از رویدادهای داخلی در ارتباط فردا مدام برگزار می‌شود که به گفته کورش عباسی هدفش تقویت برند داخلی است. او به‌عنوان نمونه به صبحانه دورهمی برای به اشتراک گذاشتن تجربه‌های شخصی به اسم «یه لقمه حرف حساب»، مسابقات ورزشی و لیگ‌های سازمانی، بازی‌های گروهی مثل لگو، موشک کاغذی، پرتاب تخم‌مرغ یا کمپین داخلی دست‌های بخشنده که نوعی کراودفاندینگ درون‌سازمانی است و استندآپ کمدی‌هایی که توسط خود همکاران برگزار می‌شود، اشاره می‌کند. پادکست «پردیس فاز ۶ یه نفر» هم نوعی رادیوی سازمانی است درباره تجربه کارکنان در زندگی و کار و آموزش و… .

راه‌اندازی ناوگان فروشگاه مجازی شهروند با همکاری ارتباط فردا

پنجم دی‌ماه نشستی به‌منظور امضای قرارداد فاز جدید ناوگان فروشگاه مجازی شهروند با شرکت گسترش پخش سانا و شرکت تجارت الکترونیکی ارتباط فردا برگزار شد. در فاز جدید ناوگان فروشگاه مجازی شهروند، راهکارهای پرداخت توسط شرکت تجارت الکترونیکی ارتباط فردا ارائه می‌شود.

.

ارتباط فردایی‌ها چطور آدم‌هایی هستند؟

از تمام ارتباط فردایی‌ها می‌پرسیم که چطور با وجود سرعت تحولات و تغییرات در حوزه فناوری و پرداخت خود را به‌روز نگه می‌دارید. تقریباً همه آنها به فشار شرکت برای به‌روز ماندن اشاره می‌کنند و اینکه اگر بخواهند در ارتباط فردا دوام بیاورند، باید به‌روز باشند. آن‌ها معتقدند فرصت‌های آموزشی و امکاناتی که شرکت برای یادگیری فراهم کرده، یکی از عوامل مؤثر در رشد آنهاست. آیدا خدیوی‌فرد به اهمیت مستندات و گزارش‌هایی اشاره می‌کند که در شرکت تولید می‌شود و روندها و الگوهای دنیا را به‌صورت مدون به آنها ارائه می‌دهد.

علاوه بر روال‌های متعارف آموزشی، فرصت شرکت در دوره‌ها و رویدادهای داخلی و خارجی هم در این زمینه تأثیر دارند. بسیاری از ارتباط فردایی‌ها در حین کار در ارتباط فردا تحصیل کرده یا می‌کنند و اغلب آنها موضوع پایان‌نامه خود را متناسب با کارشان در ارتباط فردا انتخاب کرده‌اند.

تقریباً همه ارتباط فردایی‌ها به اهمیت مطالعه اشاره می‌کنند و اغلب مدیران شرکت علاوه بر مطالعه فنی به مطالعه کتاب‌های مدیریتی هم علاقه‌مندند؛ کتاب‌هایی مثل «سختی کارهای سخت» اثر «بن هاروویتز»، «نوآفرینی» اثر «آدام گرنت»، «ذهن استراتژیست» اثر «مجتبی لشکربلوکی»، «با چرا شروع کنید» اثر «سایمون سینک»، «زنان به پیش» اثر «شریل سندبرگ»، «خوب به عالی» اثر «جیم کالینز»، «منحنی دوم» اثر «چارلز هندی»، «کار عمیق» اثر «کارل نیوپورت»، «The seven-day Weekend» اثر «ریکاردو سملر»، «کدنویس تمیز» اثر «رابرت مارتین» و کتاب «تفکر طراحی» اثر «لیدکا و اگیلوی» از کتاب‌هایی هستند که به آنها اشاره می‌کنند.

نکته جالبی که علی بدیعی می‌گوید، اهمیت تیم در یادگیری و رشد است: «در ارتباط فردا هر کس چیزی را یاد می‌گیرد، سعی می‌کند با دیگران هم در میان بگذارد. این انگیزه‌ای برای دیگران است تا یاد بگیرند و با دیگران به اشتراک بگذارند. وقتی کیفیت افرادی که در تیم‌ها هستند از حدی بالاتر می‌رود و رقابت بر سر دانستن و نوآوری است، مجموعه ناخودآگاه نوآور می‌شود.» مدیران دیگری هم این نکته را تأیید می‌کنند.

نیما نامداری هم به وجه دیگری از این همراهی جمعی برای رشد و یادگیری اشاره می‌کند: «ما اصرار داریم همکارانی استخدام کنیم که جوان باشند، ترجیحاً تجربه بین‌المللی داشته باشند و زبان انگلیسی را به‌خوبی بدانند. در عین حال مهم است مدیرانی جذب کنیم که تجربه ساختن داشته باشند، حتی اگر نهایتاً شکست خورده باشند. وقتی افرادی با این ویژگی‌ها دور هم جمع می‌شوند، همین که با هم گفت‌وگو می‌کنند، شهود همدیگر را تقویت می‌کنند. بخشی از اتفاقی که در ارتباط فردا افتاد، همین همگرایی شهودهاست و تقابل این نظرات باعث می‌شود افراد صیقل بخورند و رشد کنند، گاهی این گفت‌وگوها به حدی از صراحت زخم‌زننده هم می‌رسد، اما اگر با یک هارمونی در رهبری شرکت اینها را همگرا کنید، این صراحت و گفت‌وگوی مستمر سازنده است.»

این تنوع و عمق را در علایق فرهنگی و هنری ارتباط فردایی‌ها هم می‌توان دید. نیما نامداری فیلم زیر درختان زیتون عباس کیارستمی را خیلی دوست دارد و از سریال Suits تعریف می‌کند که اخیراً دیده است. آیدا خدیوی‌فرد از فیلم اعجوبه اثر استیون شباسکی تعریف می‌کند و کتاب زنان به پیش را هم دوست داشته. فرشید اردوانی فیلم راز را دوست دارد که بر اساس کتابی به همین نامه ساخته شده و کارهای پائولو کوئیلو و سه‌شنبه‌ها با موری اثر میچ آلبوم را هم توصیه می‌کند.

سارا سامخانی فیلم زیاد می‌بیند و اخیراً فیلم Vice را دیده که خوشش آمده و به مطالعه رمان و همین‌طور کتاب‌های اقتصاد رفتاری، به‌خصوص کارهای تالر علاقه دارد؛ ضمن اینکه کتاب‌های آروین یالوم را هم می‌پسندد. جالب اینکه کورش عباسی هم درمان شوپنهاور اثر آروین یالوم را در کنار مجموعه داستان‌های عاشقانه سانسکریت ترجمه صادق چوبک دوست دارد. او از فیلم اینسپشن کریستوفر نولان هم خوشش می‌آید. حسن مختاریان هم طرفدار نولان است، اما جالب اینکه سریال تئوری بیگ‌بنگ را هم دوست دارد. مختاریان هری پاتر را ۱۰ بار خوانده و عاشق شخصیت دامبلدور در این رمان است.

سارا بابایی رمان پرندگان خارزار را دوست داشته و فیلم سالی اثر کلینت ایستوود را که تازگی‌ها دیده، پسندیده، سعید درودی از فیلم اورست تعریف می‌کند و شهرزاد سالمی طرفدار فیلم‌های قدیمی است و شب‌های کابیریا اثر فدریکو فلینی را مثال می‌زند. او هم کارهای اقتصاد رفتاری را دوست دارد و کتاب اندیشیدن، سریع و آهسته اثر کانمن را اشاره می‌کند.

نیما نامداری کتاب «شرح زندگانی من» عبدالله مستوفی را توصیه ویژه می‌کند که شرح مفصلی از زندگی اجتماعی و سیاسی و اقتصادی ایرانیان از اواخر دوره ناصری تا اوایل پهلوی اول است و رمان بازمانده روز ایشی‌گورو، البته با ترجمه نجف دریابندری را تحسین می‌کند، کتابی که اخیراً خوانده و دوست داشته هم «اسلحه میکروب و فولاد» است که جرد دایموند نوشته است.

.

ارتباط فردا به کجا می‌رود؟

«ما در ارتباط فردا به‌دنبال ایجاد یک بانک مجازی هستیم، بانکی که نه فقط شعبه ندارد؛ بلکه بانکداری مبتنی بر داده انجام می‌دهد.» این را نامداری می‌گوید: «بانک‌های ما به داده نابینا هستند و فقط دارایی را می‌بینند. پول نقد، املاک و مستغلات، ماشین‌آلات صنعتی و چنین دارایی‌های ملموسی برای بانک معنادار است، اما داده مشتری یعنی سابقه و اطلاعات و الگوی تراکنش‌ها و شناخت مشتری برای بانک بی‌معناست. بانک مجازی بانکی است که این داده‌ها را ببیند و بر اساس آنها سرویس ارائه دهد. چنین سرویسی منطقاً برای بخش‌های مختلف مشتریان مناسب‌سازی می‌شود.»

او ادامه می‌دهد: «بانک مجازی چون مبتنی بر داده است، طبعاً می‌تواند فراتر از سرویس‌های متعارف بانکی برود و ترکیبی از سرویس‌های مالی اعم از بانک و بورس و بیمه را ارائه دهد. بانک مجازی خصلت پلتفرمی دارد؛ یعنی بانکداری باز در ذات آن است، به همین دلیل شراکت با دیگران و عرضه سرویس‌های ترکیبی مهم‌ترین مزیت آن است. این مزیتی است که بانک‌های سنتی ندارند. هدف از مجموعه فعالیت‌هایی که در شبکه ارتباط فردا انجام می‌شود، این است که اجزای چنین بانکی را بسازد؛ بانکی که بتواند ابعاد مختلف زندگی مالی طبقه متوسط جامعه را بهبود بخشد که دارایی‌های اندک و عموماً نامشهود دارند.»

او در پاسخ به این سؤال که چرا طبقه متوسط را نشانه گرفته‌اید، می‌گوید: «طبقه متوسط نه آن‌قدر بی‌پول است که به‌دنبال سرویس بهتر و رفاه مالی نباشد و نه آن‌قدر پولدار است که بانک‌های فعلی تحویلش بگیرند. به باور ما این طبقه اقیانوس آبی صنعت مالی است. آنچه این طبقه دارد «داده» است.»

مهدی اسماعیلی‌رخ برای ما توضیح می‌دهد که چه سازوکاری در ارتباط فردا پیش‌بینی شده تا این چشم‌انداز تحقق یابد. او می‌گوید تدوین پروژه‌ها و اقدامات استراتژیک شرکت در این راستا و نیز پایش و کنترل شاخص‌های عملکردی و نظارت بر اجرای برنامه‌ها در بازه‌های ۱۰ روزه، یک‌ماهه، سه‌ماهه و سالانه و تفسیر و واکنش به عملکردها به‌صورت مدون و منظم انجام می‌شود. او همچنین به زیرساخت فناوری و مرکز داده و شبکه‌ای اشاره می‌کند که در قد و قواره یک بانک مجازی در حال ایجاد است.»

به نظر می‌رسد ارتباط فردایی‌ها قطعات پازل بانک مجازی را به‌تدریج کنار هم می‌چینند. از سیدحامد قنادپور، مدیرعامل ارتباط فردا پرسیدیم اگر همه این کارها را کردید و نتوانستید مجوز بانک را بگیرید، چه خواهید کرد؛ پاسخ داد: «مجوز گرفتن دیر و زود دارد اما سوخت و سوز ندارد. دولت جلوی فناوری و قابلیت‌های آن نمی‌ایستد. به هر حال یک روزی در این مملکت بانک مجازی ایجاد خواهد شد. تا آن روز ما همه سرویس‌ها و قابلیت‌های لازم را ایجاد می‌کنیم و با نام و مجوز شرکای تجاری خود این سرویس‌ها را ارائه خواهیم داد. روزی که مجوز گرفتیم تابلو را عوض می‌کنیم و تابلوی خودمان را بالا خواهیم برد. این راهی است که همه بانک‌های مجازی در دنیا طی کرده‌اند.»

درباره نویسنده

فاطمه قوّتی

فاطمه قوّتی کارشناس ارشد روزنامه نگاری است. او در حال حاضر به عنوان خبرنگار با راه پرداخت همکاری می کند.

دیدگاهتان را بنویسید

۲ دیدگاه