بلاکچین (Blockchain) عصر تراکنش فین‌تک (FinTech)

چشم‌انداز ۲۰۱۸ دیلویت، بیانگر رشد فناوری زنجیره‌ بلوک در سال جاری است

ماهنامه عصر تراکنش / یکی از مواردی که در گزارش روندهای فناوری سال ۲۰۱۸ توسط دیلویت، غول حسابرسی و خدمات حرفه‌ای، برجسته بود فرصت‌های کسب‌وکاری جدید و روش‌های خلاقانه حل مسائل با استفاده از فناوری‌های نوظهور بود که یادگیری ماشینی، اینترنت اشیا، واقعیت دیجیتالی و البته فناوری زنجیره بلوک را شامل می‌شود.

دیلویت در گزارشی که در نوامبر ۲۰۱۷ منتشر کرد به شش اصل کنترلی برای به‌کارگیری زنجیره بلوک در مقیاس جهانی اشاره می‌کند. دیلویت که یکی از «چهار غول» حسابداری (در کنار PWC، EY و KPMG) است و بزرگ‌ترین شبکه خدمات حرفه‌ای از لحاظ سودآوری و تعداد متخصصان را دارد، در پاسخ به تقاضای مشتریان، به‌طور روزافزون در حال تمرکز بر پایگاه‌های داده توزیع‌شده و نرم‌افزارهای شرکتی مبتنی بر سیستم‌های زنجیره بلوک است.

تحلیلگر دیلویت در بخشی از این گزارش با عنوان «از زنجیره بلوک به زنجیره‌های بلوک، کاربست گسترده و ادغام به واقعیت می‌پیوندد»، توجه مخاطب را به این پیش‌بینی گارتنر جلب می‌کند که ارزش‌ افزوده کسب‌وکار فناوری پایگاه‌های داده توزیع‌شده تا سال ۲۰۲۵ میلادی به ۱۷۶ میلیارد دلار خواهد رسید و اینکه فناوری زنجیره بلوک در مسیری روشن به‌سوی استفاده گسترده و کاربردهایی با گستره، مقیاس و پیچیدگی بیشتر است.

پایگاه داده توزیع‌شده

پایگاه داده توزیع‌شده (Distributed database) مجموعه‌ای از پایگاه‌های‌ داده منطقا به هم مرتبط است که از دید کاربر به‌صورت یک پایگاه داده منفرد به نظر می‌رسد. به عبارت دیگر، پایگاه داده توزیع‌شده، پایگاه داده‌ای است که در آن دستگاه‌های ذخیره‌سازی داده به یک پردازنده مشترک متصل نیستند. این نوع از پایگاه‌های داده، مزایای بسیاری از قبیل کاهش هزینه ارتباطات، قدرت پردازش بیشتر، قابلیت توسعه و از بین بردن اتکا به یک دستگاه سرور را دارند.

 

به‌طور مثال، بزرگ‌ترین بندر کشتیرانی اروپا در رتردام با راه‌اندازی یک آزمایشگاه تحقیقاتی در حال بررسی کاربردهای زنجیره بلوک در حوزه لجستیک است. بخش‌های خدمات رفاهی در آمریکای شمالی و اروپا نیز در حال استفاده از پایگاه‌های داده توزیع‌شده برای تبادل قراردادهای آتی انرژی و مدیریت صدور قبض برق در جایگاه‌های سوخت‌رسانی خودرو هستند. فناوری زنجیره بلوک با در اختیار گذاشتن فرصت مالکیت و کنترل عکس‌ها و محتوا توسط کاربران، در حال ایجاد تحول در رسانه‌های اجتماعی است. راهکارهای شرکتی مبتنی بر پایگاه‌های داده توزیع‌شده توسط گروه‌های صنعتی بزرگ در حال طراحی و تولید است. QUORUM که توسط جی‌پی مورگان طراحی شده، یک بستر زنجیره بلوک و قراردادهای هوشمند منبع‌باز و قابل ‌استفاده در مقیاس شرکتی است که به‌خصوص برای برطرف کردن نیازهای صنعت خدمات مالی ایجاد شده است. اداره پول هنگ‌کنگ (HKMA)، موسسه علوم کاربردی و تحقیقات فناوری هنگ‌کنگ و شرکت‌ها و سازمان‌های همکار آنها در حال به‌کارگیری پایگاه‌های داده توزیع‌شده برای طراحی و توسعه بسترهای هوشمند PoC به‌منظور تبادلات مالی، کاربرد در اجاره مسکن و شناسایی دیجیتالی هستند.

توصیه‌ای که در این گزارش به شرکت‌هایی که استفاده از پایگاه‌های داده توزیع‌شده را مدنظر دارند شده، اساسا همانند دیگر گزارش‌های دیلویت، این است که باید پروژه‌های مبتنی بر پایگاه‌های داده توزیع‌شده را بر اساس موارد کاربردی روشن و مرتبط با کسب‌وکار متمرکز کرد، برای یکپارچه‌سازی اجزای جدا از هم زنجیره بلوک در یک زنجیره ارزش کسب‌وکاری کلی برنامه داشت و در استانداردسازی و قابلیت همکاری فی‌مابین در تلاش بود. با کمک پایگاه‌های داده استانداردشده، شرکت‌ها قادر خواهند بود راهکارهای مبتنی بر زنجیره بلوک خود را راحت‌تر به اشتراک گذاشته، روی راهکارهای مشترک با هم همکاری کرده و استعدادهای فنی خود را توسعه دهند.

مایکل ایتلواین، رئیس بخش معماری شرکتی آلیانز، یک شرکت بین‌المللی مدیریت بیمه و دارایی، بیان می‌کند: «به نظر ما (فناوری) زنجیره بلوک تنها زمانی معنی دارد که استانداردهایی مشترک برای تعاملات دیجیتالی وجود داشته باشد، مانند استانداردهایی که برای اینترنت ایجاد شده است. اگر با همکاری یکدیگر بتوانیم در نهایت استانداردهای مشترکی را برای فرایندهای زنجیره بلوک ایجاد کنیم، قادر خواهیم بود ناکارآمدی‌های بسیاری را از کسب‌وکارهای دیجیتال حذف کنیم.»

توجه به این نکته ضرورت دارد که استانداردسازی پایگاه‌های داده توزیع‌شده هنوز کامل نشده، اما در جریان است. دیلویت از مشتریان آتی خود دعوت می‌کند به این فکر کنند که آیا باید صبر کنند استانداردهای زنجیره بلوک توسط رقیبان آنها تعریف شود یا رویکردی پیش‌فعال در قبال استانداردسازی پایگاه‌های داده توزیع‌شده اتخاذ کنند. در نهایت، زنجیره‌های بلوک مبتنی بر استاندارد و قابل ‌استفاده مشترک به بلوغ می‌رسد و دارای پروتکل‌هایی خواهد شد که ارتباطات بین فناوری‌های مختلف را پشتیبانی کند و به‌صورت گسترده در دسترس باشد.

گزارش دیلویت بیان می‌کند: «با توجه به کمرنگ ‌شدن همهمه اولیه‌ای که در مورد زنجیره بلوک راه افتاده بود، شرکت‌های بیشتری در حال ‌توسعه کاربردهایی عالی برای زنجیره بلوک و بررسی فرصت‌های تجاری‌سازی آن هستند. مسلما افراد اندکی که در ابتدا شروع به استفاده از زنجیره بلوک کردند، اکنون حتی PoCها را به تولید کامل رسانده‌اند. اگرچه نبود استاندارد و مهارت در این فناوری ممکن است برخی چالش‌های کوتاه‌مدت را به‌همراه داشته باشد، اما باید منتظر کاربردهای گسترده‌تر زنجیره بلوک و پیشرفت مستمر آن در سال‌های آتی باشیم، در حالی ‌که شرکت‌ها موانع را از سر راه کنار می‌زنند و به سمت یکپارچه‌سازی و هماهنگ‌سازی زنجیره‌های بلوک متعدد در یک زنجیره ارزش واحد هستند.»

با توجه به موارد متعدد قابل ‌توجه و توصیه‌های کاربردی که این بخش از گزارش روندهای فناوری سال ۲۰۱۸ مستقیما در مورد فناوری زنجیره بلوک عنوان کرده، ترکیب پایگاه‌های داده توزیع‌شده با دیگر فناوری‌های نوظهور که در این گزارش ذکر شده، ممکن است حتی از این نیز جالب‌تر باشد.

درباره نویسنده

احسان روحی

دیدگاهتان را بنویسید