شبکه بانکی طی 9 ماهه ابتدایی سال 1404 مبلغ 7 هزار و 449 همت تسهیلات پرداخت کرده است که در مقایسه با دوره مشابه سال قبل مبلغ 2 هزار و 390 همت معادل 47.2 درصد افزايش داشته است. یک هزار و 911 همت از این تسهیلات به همراه بخشی از تسهیلات در قالب کارتهای اعتباری معادل 26.4 درصد به مصرف کنندگان نهایی (خانوار) تعلق گرفته است.
تسهیلات پرداختی بانکها طی 9 ماهه ابتدای سال 1404 مبلغ 74494.0 هزار میلیارد ریال است که در مقایسه با دوره مشابه سال قبل مبلغ 23901.9 هزار ميليارد ريال (معادل 47.2 درصد) افزايش داشته است. از کل تسهیلات پرداختی، مبلغ 55380.5 هزار میلیارد ریال معادل 74.3 درصد به صاحبان کسب و کار (حقوقی و غیرحقوقی) و 19113.5 هزار میلیارد ریال معادل ۲۵.۷ درصد به مصرفکنندگان نهایی (خانوار) تعلق گرفته است.
گفتنی است تسهیلات پرداختی 9 ماهه سال 1403 مبلغ 49140.5 هزار میلیارد ریال بوده است که با در نظر گرفتن تعدیلات صورت پذیرفته توسط شبکه بانکی به مبلغ 50592.1 هزار میلیارد ریال افزایش یافته است.
جدول 1 بیانگر هدف از دریافت تسهیلات پرداختی در بخشهای اقتصادی طی 9 ماهه ابتدایی سال 1404 است. سهم تسهیلات پرداختی در قالب سرمایه در گردش در تمام بخشهای اقتصادی طی 9 ماهه ابتدایی سال 1404 مبلغ 45430.1 هزار میلیارد ریال معادل 82.0 درصد کل تسهیلات پرداختی به صاحبان کسبوکار است. همچنین سهم تسهیلات پرداختی در قالب خرید کالای شخصی توسط مصرف کننده نهایی (خانوار) مبلغ 7987.5 هزار میلیارد ریال معادل 41.8 درصد از کل تسهیلات پرداختی به مصرف کنندگان نهایی (خانوار) است.
سهم تسهیلات پرداختی بابت تأمین سرمایه در گردش بخش صنعت و معدن در 9 ماهه ابتدای سال 1404 معادل 20447.0 هزار میلیارد ریال بوده است که حاکی از تخصیص 45.1 درصد از منابع تخصیص یافته به سرمایه در گردش تمام بخشهای اقتصادی (مبلغ 45430.1 هزار میلیارد ریال) است. ملاحظه میشود از 23269.0 هزار ميليارد ريال تسهيلات پرداختی در بخش صنعت و معدن معادل 88.0 درصد آن (مبلغ 20477.0 هزار ميليارد ريال) در تأمين سرمايه در گردش پرداخت شده است که بيانگر توجه و اولويتدهی به تأمين منابع برای اين بخش توسط بانکها در سال 1404 است.
تسهیلات خرد (کمتر از 3000 میلیون ریال)
از کل تسهیلات پرداختی در دوره یاد شده، مبلغ 16376.2 هزار میلیارد ریال معادل 22.0 درصد به صورت تسهیلات خرد اعطا شده است. همچنین مبلغ 789.8 هزار میلیارد ریال نیز در قالب کارتهای اعتباری انجام پذیرفته است، که با احتساب این مبلغ، کل تسهیلات پرداختی خرد (کمتر از سه میلیارد ریال) به مبلغ 17.166.0 هزار میلیارد ریال معادل 22.8 درصد کل تسهیلات پرداختی را شامل میشود. شایان ذکر است با توجه به اینکه تسهیلات پرداختی در قالب کارتهای اعتباری نیز در بخش خانوار پرداخت شده است، با این اوصاف سهم بخش خانوار از 25.7 درصد در جدول-1، به 26.4 درصد کل تسهیلات پرداختی افزایش مییابد. (جدول2)
شایان ذکر است که همچنان باید در تداوم مسير جاری، ملاحظات مربوط به کنترل تورم را نيز در نظر گرفت و همواره مراقب قدرت گرفتن پتانسيل تورمي ناشی از فشار تقاضای کل در اقتصاد نيز بود. بر اين اساس ضروری است به افزايش توان مالی بانکها از طريق افزايش سرمايه و بهبود کفايت سرمايه بانکها، کاهش تسهيلات غيرجاري و بازگرداندن آنها به مسير صحيح اعتباردهی بانکها، افزايش بهرهوری بانکها در تامين سرمايه در گردش توليدی، پرهيز از فشارهای مضاعف بر دارايی بانکها و ترغيب بنگاههای توليدی به سمت بازار سرمايه به عنوان يک ابزار مهم درتامين مالی طرحهای اقتصادی (ايجادی) توجه ويژهای کرد.
