دادههای تازه منتشر شده از «کنفرانس امنیتی مونیخ»، تصویری از یک زلزله خاموش در مناسبات بینالمللی را ترسیم میکند؛ زلزلهای که نه با اسلحه، بلکه با «کاهش اعتماد» در پایتختهای کلیدی جهان رخ داده است. این گزارش نشان میدهد که از کانادا تا ژاپن و از اروپا تا کشورهای در حال توسعه، نگاهها به ایالات متحده تغییر کرده و اعدادِ منفی، روایتگر فاصلهای عمیق میان واشنگتن و متحدان سابقش هستند.
اعداد مندرج در این نقشه، فراتر از یک تغییر دیدگاه ساده، نشاندهنده یک «تغییر پارادایم» در امنیت بینالملل است. در صدر این لیست، کانادا با افت ۵۲ درصدی، تکاندهندهترین سقوط در اعتماد را تجربه میکند؛ کشوری که همواره به عنوان نزدیکترین متحد واشنگتن شناخته میشد. در سوی دیگر، کشورهای اروپایی نظیر فرانسه (۱۷- درصد) و آلمان (۱۵- درصد)، با وجود درگیریهای امنیتی در قاره سبز، دیگر به تضمینهای واشنگتن به چشم یک تکیهگاه مطلق نگاه نمیکنند.
این روند کاهش اعتماد، تنها محدود به متحدان غربی نیست؛ بلکه در کشورهایی نظیر برزیل (۲۰- درصد)، آفریقای جنوبی (۲۱- درصد) و حتی ژاپن (۱۶- درصد) نیز به وضوح دیده میشود. جالب اینجاست که در میانه این تلاطم، حمایت از افزایش هزینههای دفاعی در اروپا در حال اوجگیری است (۴۳ درصد در فرانسه و ۳۲ درصد در آلمان)؛ گویی کشورها پیام روشنی را دریافت کردهاند: «امنیت آینده باید در خانه تأمین شود، نه با تکیه بر ضمانتهای بیرونی.»
این گزارش در نهایت، زنگ خطری برای نظم ژئوپلیتیک حاکم است. وقتی اعتماد در میان ابرقدرتها و متحدان سنتی دچار فرسایش میشود، جهان وارد عصر جدیدی از ریسکهای اقتصادی و نظامی میشود که در آن، جای خالی آمریکا نه با یک رهبر واحد، بلکه با ائتلافهای پراکنده و ناپایدار پر خواهد شد. عصر تکقطبی مبتنی بر اعتماد، گویی جای خود را به دوران بیاعتمادی ساختارمند داده است.
