راه پرداخت
رسانه فناوری‌های مالی ایران

مازیار نوربخش در رویداد ۹ ژانویه بیان کرد / تشکل‌های حوزه بلاکچین زیادند؛ در حالی که صدای واحدی به حاکمیت نمی‌رسد

مازیار نوربخش، رئیس کمیسیون تحول، نوآوری و بهره‌وری اتاق بازرگانی تهران در رویداد ۹ ژانویه حضور یافت و به موانع جدی در محیط کسب‌وکارها ازجمله کاهش منابع مالی، بحران مهاجرت نیروی انسانی و قوانین سخت برای دریافت مجوزها پرداخت و به موضوع نحوه ارائه شفاف مسائل مخصوصاً تشکل‌های بلاکچینی در اتاق بازرگانی پرداخت. او معتقد است که بهترین کار یک تشکل همین است. اگر مسئله برای حاکمان شفاف باشد، نصف مشکلات حل می‌شود؛ چه به نتیجه برسد، چه نرسد و از آنجا که در محیطی بسیار پرتلاطم هستیم باید سناریوها و آمادگی‌های خاصی برای مقابله با شرایط غیرمنتظره داشته باشیم.


اثرات محیط بر کسب‌وکارها


مازیار نوربخش در خصوص تأثیر محیط بر کسب‌وکارها بیان کرد: «اینجا قرار است در مورد محیط حرف بزنم. آقای «استروالدر» در کتابی که در سال 2010 با عنوان «خلق مدل کسب‌وکار» به انتشار رساند، در فصول آخر، راجع به تأثیر محیط بر کسب‌وکارها گفته است. او یک مدل، فارغ از همه مدل‌هایی که تاکنون می‌شناسیم، ارائه کرده است. او عنوان کرده که کسب‌وکارها در خلأ زندگی نمی‌کنند و باید شرایط محیطی آنها را مورد بررسی قرار دهیم و از آنجا به یکسری استراتژی برسیم. Key trends، نیروهای بازار، نیروهای اقتصاد کلان و نیروهای صنعت، چهار گروه از نیروهایی هستند که بر کسب‌وکارها تأثیر می‌گذارند و در این کتاب مورد اشاره قرار گرفته‌اند. همچنین 18 پارامتر را برای مطالعه محیط، مورد توجه دانسته است.»

او در ادامه گفت: «توصیه من این است که برای تدوین استراتژی سازمانی خود از این روش‌ها بهره ببرید و بعد از طراحی کسب‌وکار،‌ تحلیل محیطی انجام دهید تا به یک استراتژی مطلوب سازمانی برسید. تعدادی از متغیرهای این ۱۸ پارامتر را به معرض گفتگو می‌گذارم؛ گرچه موضوع جدیدی نیست. اولین آنها نیروهای اقتصاد کلان و مسائل بازار مالی است. همه می‌دانیم که تأثیر تحریم و فشارهای بین‌المللی بر هیچ کسب‌وکاری را نمی‌توان نادیده گرفت. خیلی وقت‌ها قراردادی منعقد می‌شود، مجوزهای آن را دریافت می‌کنیم و کسب‌وکاری را پیش می‌بریم، اما بعد از آن به دلیل تحریم مجبور به توقف آن کار می‌شویم. این یکی از موانع اصلی رشد نوآوری در کشور به شمار می‌رود.»


تغییر نرخ ارز و کاهش منابع مالی؛ از عوامل محیطی اثرگذار


رئیس کمیسیون اتاق بازرگانی تهران با اشاره به مباحث بیمه و تورم اظهار کرد: «بیمه تأمین اجتماعی دچار مشکلات فراوان است؛ از قبیل بدهی‌های دولت و سرمایه‌گذاری‌های اشتباه در شستا که آن سازمان را به ورشکستگی کشانده و فشار زیادی از این بابت به سازمان‌ها وارد می‌شود. در قانون بودجه سال آینده نیز افزایش شدید مالیات را شاهد خواهیم بود. تورم، تغییر نرخ ارز و کاهش منابع مالی از دیگر عوامل محیطی اثرگذار بر بازار کسب‌وکار هستند. امروز به هر بانکی که مراجعه کنید، امکان استفاده از وام‌هایی که قبلاً وجود داشت را به دست نمی‌آورید که یکی از دلایل آن کنترل تورم است. دولت به این نتیجه رسیده که با کاهش سرعت خلق پول می‌تواند تورم را کنترل کند. این یک استراتژی است که از لحاظ تئوری جواب می‌دهد. ولی اتفاقی که برای کسب‌وکارها می‌افتد، مضیقه تأمین مالی است. برای ایجاد یک مدل، باید بنویسید که کدام‌یک از این موارد بر کسب‌وکار شما تأثیر زیاد و کدام‌ها تأثیر اندکی دارد. تمام ۱۸ پارامتر را مطالعه می‌کنید و آنهایی که تأثیرگذار هستند را مشخص می‌سازید تا به استراتژی مطلوب برسید.»


وب‌‌سایت لاتیک دات‌آی‌آر


طبق گفته مازیار نوربخش، قوانین و مقررات کشور همیشه با چالش‌های زیادی همراه است. قانون را مجلس به تصویب می‌رساند و در اختیار عموم می‌گذارد، اما مقرره را طبق گزارش اخیر وزارت اقتصاد، ۶۰۰ سازمان می‌نویسند و در وب‌سایت‌هایشان می‌گذارند.

او در ادامه افزود: «خوشبختانه، یک وب‌‌سایت به نام «لاتیک‌دات‌آی‌آر» شکل گرفته که همه سازمان‌ها را ملزم ساخته تا تمام مقرره‌هایشان را ابتدا به صورت پیش‌نویس روی این وب‌سایت بگذارند و چنانچه ۱۵ یا ۲۰ روز بگذرد و هیچ نظر یا نکته اصلاحی درباره‌ آن گفته نشود، می‌توانند مقرره را منتشر کنند. بدین ترتیب اگر یک مقرره بیاید که پیش‌نویس آن در سایت مذکور نباشد، می‌توان به وزارت اقتصاد شکایت و از اجرای آن جلوگیری کرد.»

نوربخش در ادامه به موضوع مهاجرت نیروهای نخبه و متخصص پرداخت و گفت: «ما با مهاجرت نیروهای نخبه و متخصص مواجهیم. دوست عزیزی در دولت می‌گفت شاید ۱۰۰ یا ۲۰۰ نفر نخبه به خارج از کشور بروند و اتفاق خاصی نمی‌افتد، اما به این نکته توجه نداشت که در مورد نخبگان، کمیت مهم نیست، کیفیت مهم است. همچون مریم میرزاخانی شاید در دنیا فقط یک نفر باشد و همان یک نفر هم می‌رود. مهاجرت نیروی انسانی هم هزینه کسب‌وکارها را بالا می‌برد و هم کیفیت آن را تحت تأثیر قرار می‌دهد. در مورد کیفیت اینترنت و فیلترینگ هم بهتر از من می‌دانید. انجمن تجارت الکترونیک یک گزارش درباره کیفیت اینترنت آماده کرده که روز دوشنبه برای بار دوم در اتاق بازرگانی رونمایی می‌کنیم و در اختیار عموم قرار می‌دهیم. می‌دانید که تأثیر فیلترینگ بر کسب‌وکارها شدید است. وزیر تلاش کرد که گوگل‌پلی را از فیلتر درآورد، ولی نتوانست.»


انحصار زیرساخت‌های مخابرات و صنایع پایه


رئیس کمیسیون اتاق بازرگانی تهران با بیان اینکه موضوع خیلی دردناک مربوط به مجوزهاست، گفت: «مشکل مجوز، فعالیت شرکت‌ها را فلج می‌کند. یک شرکت عادی سخت‌افزاری، مانند شرکتی که من در آن فعالیت می‌کنم، بین ۱۰ تا ۱۲ مجوز باید دریافت کند. گاهی اوقات گرفتن مجوز افتا یا مجوزهای دیگر مراحل طولانی دارد و چند ماه فرصت کسب‌وکار را هدر می‌دهد. آخرین مشکل، فضای بروکراتیک و اداری پیچیده‌ای است که توأم با فساد می‌شود. می‌دانید که شاخص شفافیت ایران در بین ۱۸۰ کشور، در رتبه ۱۴۴ است. ما جایگاه بسیار پایینی حتی نسبت به رقبای منطقه‌ای داریم. این موضوع نیز فشار زیادی را به کسب‌وکارها وارد می‌کند. علاوه بر آن، یک جنبه قضیه هم مربوط به سازمان‌هایی مثل سازمان نظام صنفی و اتاق بازرگانی است که وظیفه مطالبه‌گری دارند. این‌که آیا وظیفه‌شان را خوب انجام دهند یا نه؛ این‌که چه افرادی در آنجا قرار می‌گیرند، درباره‌اش بحث نمی‌کنیم، ولی ماهیت چنین سازمان‌هایی این است که نیازهای کسب‌وکارها و مشکلات‌شان را مطالبه‌گری کنند و به نتیجه برسانند.»

او در ادامه توضیح داد: «در زمینه اداره هر تشکل، «مدل اشمیتس» می‌تواند مورد توجه باشد. او می‌گوید که اگر تشکل‌ها بیش از حد به حاکمیت نزدیک شوند، تبدیل به کارگزاران حاکمیت می‌شوند و اگر از حاکمیت دور باشند، تبدیل به اپوزیسیون می‌شوند و به نتیجه‌ای نمی‌رسند. پس همیشه باید نوعی تعادل منطقی در نزدیک و دور شدن تشکل‌ها از حکومت وجود داشته باشد. ما باید به درک صحیحی از مسائل و مشکلات موجود دولت و حاکمیت برسیم و می‌توانیم از مدل تحلیل محیطی که توضیح دادم برای تدوین استراتژی استفاده زیادی داشته باشیم. ابتدا یک بیزینس‌مدل برای کسب‌وکار می‌نویسیم. ارزش‌ها و مشتریان و سایر موارد را به رشته تحریر درمی‌آوریم و سپس با توجه به ۱۸ پارامتر تحلیل محیطی می‌توانیم استراتژی‌های مناسب کسب‌وکار را شکل دهیم.»


اتاق بازرگانی و اکوسیستم بلاکچین


مازیار نوربخش در پاسخ به این سؤالات که کسانی که در اکوسیستم بلاکچین، رمزارز و دارایی‌های دیجیتال ایران فعالیت می‌کنند، اساساً چه چیزی می‌توانند از اتاق بازرگانی بگیرند یا چه‌ کاری را از آن طریق جلو ببرند و آیا اصلاً موضوعی قابل جلو بردن برای این اکوسیستم در اتاق بازرگانی وجود دارد، پاسخ داد: «امکان دارد که کیفیت تشکل‌ها بالا و پایین شود. این بستگی به آدم‌هایی دارد که مسئولیت آن را قبول می‌کنند. بستگی دارد چه اندازه وقت بگذارند و در پی طرفداری باشند. مسئله کشور ما این است که تشکل‌های حوزه بلاکچین زیادند؛ در حالی که صدای واحدی به حاکمیت نمی‌رسد. زمانی که خود را در جایگاه حاکمیت قرار‌ می‌دهید، متوجه می‌شوید هر کسی یک حرفی می‌زند و صحبت‌ها به صورت یکپارچه نیست.»

او در پایان گفت: «در واقع زمانی که متولی امور تخصص نداشته باشد، نمی‌تواند تصمیم‌گیری کند؛ بنابراین مسائل روی زمین می‌ماند. هر مسئله‌ای که با هر ارگان و سازمانی داشته باشیم؛ دسترسی اتاق بازرگانی و افراد مؤثر آنجا بهتر از دیگر ارگان‌هاست. بهترین کار این خواهد بود که مسئله را شفاف برای آنها در اتاق بازرگانی مطرح کنیم. بهترین کار یک تشکل همین است. اگر مسئله برای حاکمان شفاف باشد، نصف مشکلات حل می‌شود؛ چه به نتیجه برسد، چه نرسد. ما در محیطی بسیار پرتلاطم هستیم پس باید سناریوها و آمادگی‌های خاصی برای مقابله با شرایط غیرمنتظره داشته باشیم. بسیاری جاها به جای اینکه به رشد و توسعه کار بیندیشیم، باید فقط به فکر زنده ماندن باشیم.»

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.