بانک مرکزی اروپا در تازهترین گزارش آماری خود اعلام کرده است که در نیمه دوم سال ۲۰۲۵، ۸۳.۵ میلیارد تراکنش غیرنقدی به ارزش ۱۱۷.۸ تریلیون یورو در منطقه یورو انجام شده است. کارتها بیشترین سهم را از تعداد پرداختها داشتهاند، اما انتقالهای اعتباری بیش از ۹۲ درصد ارزش کل تراکنشها را جابهجا کردهاند. راه پرداخت دادههای این گزارش را در قالب یک صفحه تعاملی و پرنمودار بازطراحی کرده است.
بانک مرکزی اروپا تازهترین آمار مربوط به خدمات و زیرساختهای پرداخت در نیمه دوم سال ۲۰۲۵ را منتشر کرده است؛ آماری که نشان میدهد تعداد پرداختهای غیرنقدی در منطقه یورو همچنان با سرعت قابلتوجهی افزایش مییابد، اما رشد ارزش تراکنشها بسیار محدودتر از رشد تعداد آنهاست.
به گزارش راه پرداخت، در ششماهه دوم سال ۲۰۲۵ در مجموع ۸۳.۵ میلیارد پرداخت غیرنقدی در منطقه یورو ثبت شده که در مقایسه با دوره مشابه سال قبل، ۶.۹ درصد افزایش داشته است. ارزش این تراکنشها نیز به ۱۱۷.۸ تریلیون یورو رسیده که تنها ۰.۸ درصد بیشتر از نیمه دوم سال ۲۰۲۴ است. این اختلاف نشان میدهد بخش عمده رشد بازار پرداخت اروپا از افزایش دفعات تراکنشهای روزمره و کممبلغتر ناشی شده است، نه افزایش شدید مبالغ جابهجاشده.
این گزارش که در ۲۲ ژوئیه ۲۰۲۶ منتشر شده، علاوه بر شیوه استفاده از ابزارهای مختلف پرداخت، اطلاعاتی درباره کارتهای بانکی، پایانههای فروش، خودپردازها و تراکنشهای پردازششده در سامانههای پرداخت خرد و کلان ارائه میکند. تمرکز اصلی گزارش بر منطقه یورو است؛ هرچند بانک مرکزی اروپا دادههای تفکیکی کشورهای عضو و بخش بزرگی از کشورهای اتحادیه اروپا را نیز منتشر کرده است.
کارتها در تعداد پیشتازند، انتقالهای اعتباری در ارزش
مهمترین ویژگی بازار پرداخت منطقه یورو، تفاوت چشمگیر میان تعداد تراکنشها و ارزش پول جابهجاشده با هر ابزار است.
در نیمه دوم ۲۰۲۵، حدود ۴۷.۸ میلیارد پرداخت کارتی انجام شده است. کارتها با سهم ۵۷.۳درصدی، بیش از نیمی از تمام پرداختهای غیرنقدی منطقه یورو را به خود اختصاص دادهاند؛ با این حال، ارزش کل پرداختهای کارتی فقط ۱.۸۵ تریلیون یورو و معادل ۱.۶ درصد ارزش کل تراکنشهای غیرنقدی بوده است. متوسط ارزش هر پرداخت کارتی نیز حدود ۳۹ یورو برآورد شده است.
در مقابل، انتقالهای اعتباری با ثبت ۱۷.۸ میلیارد تراکنش، تنها ۲۱.۳ درصد تعداد پرداختها را تشکیل دادهاند، اما ارزش آنها به ۱۰۸.۹ تریلیون یورو رسیده است؛ یعنی ۹۲.۵ درصد کل ارزش پرداختهای غیرنقدی منطقه یورو از مسیر انتقال اعتباری جابهجا شده است. با تقسیم ارزش بر تعداد تراکنشها، متوسط مبلغ هر انتقال اعتباری به حدود ۶۱۰۰ یورو میرسد.
این تفاوت، دو کارکرد متمایز زیرساخت پرداخت اروپا را نشان میدهد: کارتها ابزار اصلی خرید و پرداختهای روزمرهاند، اما انتقالهای بانکی ستون فقرات جابهجایی مبالغ بزرگ، پرداختهای شرکتی و انتقالهای میان نهادهای مالی محسوب میشوند.
ادامه رشد پرداختهای بدون تماس
پرداختهای بدون تماس یکی از سریعترین بخشهای در حال رشد بازار پرداخت اروپا بودهاند. در نیمه دوم ۲۰۲۵، تعداد این پرداختها به ۳۲.۹ میلیارد تراکنش رسید که نسبت به دوره مشابه سال قبل ۱۱.۹ درصد افزایش داشته است. ارزش آنها نیز با رشد ۱۲.۸درصدی به حدود ۹۰۰ میلیارد یورو رسیده است.
پرداختهای بدون تماس در این دوره ۸۵ درصد تعداد پرداختهای کارتی حضوری و ۷۰ درصد ارزش آنها را تشکیل دادهاند. این تفاوت نشان میدهد اگرچه فناوری بدون تماس به روش غالب پرداخت حضوری تبدیل شده، اما بیشتر در خریدهای کوچک و متوسط استفاده میشود. متوسط مبلغ هر پرداخت بدون تماس حدود ۲۷ یورو بوده است.
پرداختهای کارتی غیرحضوری نیز شتاب بیشتری از پرداختهای حضوری داشتهاند. تعداد تراکنشهای غیرحضوری با رشد ۱۲.۸درصدی به ۹.۱ میلیارد رسیده و ۱۹ درصد تعداد پرداختهای کارتی را تشکیل داده است؛ با این حال، سهم آنها از ارزش پرداختهای کارتی ۳۰.۱ درصد بوده است. متوسط مبلغ پرداخت غیرحضوری، بر مبنای دادههای گزارش، حدود ۶۱ یورو و تقریباً ۱.۸ برابر پرداخت حضوری بوده است.
پول الکترونیکی سریعتر از برداشت مستقیم رشد کرد
تعداد پرداختهای مبتنی بر پول الکترونیکی در نیمه دوم ۲۰۲۵ با رشد ۱۰.۷درصدی به ۵.۱۵ میلیارد تراکنش رسید. ارزش این پرداختها نیز با افزایش ۱۱.۷درصدی حدود ۳۲۰ میلیارد یورو بوده است. نزدیک به ۹۹ درصد این تراکنشها از طریق حسابهای پول الکترونیکی انجام شده و کارتهایی که پول الکترونیکی مستقیماً روی آنها ذخیره میشود، سهم بسیار محدودی داشتهاند.
برداشت مستقیم در همین دوره با ۱۱.۷ میلیارد تراکنش، سهم ۱۴.۱درصدی از تعداد پرداختها را به خود اختصاص داده است. تعداد این تراکنشها ۱.۸ درصد و ارزش آنها ۳.۴ درصد افزایش یافته است؛ رشدی که در مقایسه با کارت، پول الکترونیکی و انتقال اعتباری کندتر بوده است.
رفتار پرداخت در کشورهای منطقه یورو یکسان نیست
دادههای کشوری نشان میدهند که منطقه یورو را نمیتوان یک بازار کاملاً همگن در نظر گرفت. قبرس با سهم ۷۵.۲درصدی کارت، کارتمحورترین کشور منطقه یورو بوده است. در مقابل، لتونی با سهم ۳۵.۶درصدی انتقال اعتباری و آلمان با سهم ۳۰.۶درصدی برداشت مستقیم، بالاترین سهم را در این دو ابزار داشتهاند.
در حوزه پول الکترونیکی، مالت با سهم ۳۲.۸ درصدی جایگاه برجستهای دارد. آمار لوکزامبورگ سهم ۸۷.۴درصدی پول الکترونیکی را نشان میدهد، اما بانک مرکزی اروپا تأکید کرده که بخش بزرگی از این تراکنشها روی حسابهای متعلق به افراد غیرمقیم انجام شدهاند؛ بنابراین این رقم الزاماً بازتابدهنده رفتار پرداخت داخلی لوکزامبورگ نیست.
پرتغال نیز یکی از معنادارترین تغییرات سالانه را ثبت کرده است. سهم کارت از تعداد پرداختهای این کشور ۴.۸ واحد درصد کاهش یافته، در حالی که سهم انتقالهای اعتباری ۴.۳ واحد درصد افزایش پیدا کرده است.
۲.۵ کارت برای هر شهروند منطقه یورو
در پایان نیمه دوم ۲۰۲۵، تعداد کارتهای دارای قابلیت پرداخت در منطقه یورو به ۸۷۲.۷ میلیون کارت رسیده است؛ رقمی که ۷.۳ درصد بیشتر از سال قبل است. با توجه به جمعیت حدود ۳۵۳ میلیوننفری منطقه یورو، بهطور متوسط ۲.۵ کارت پرداخت برای هر نفر وجود داشته است.
تعداد پایانههای فروش نیز با افزایش قابلتوجه ۲۴.۶درصدی به حدود ۲۵.۷ میلیون دستگاه رسیده و ۹۳ درصد این پایانهها قابلیت پذیرش پرداخت بدون تماس داشتهاند. البته بانک مرکزی اروپا هشدار داده است که در برخی کشورها به دلیل اتصال یک پایانه به بیش از یک پذیرنده یا شرکت پرداخت، احتمال چندبارشماری پایانهها وجود دارد.
در مقابل، تعداد خودپردازهای منطقه یورو با کاهش ۱.۳درصدی به ۲۴۸.۹ هزار دستگاه رسیده است. تنها ۳۸ درصد خودپردازها قابلیت انجام تراکنش بدون تماس داشتهاند؛ اختلافی که نشان میدهد توسعه فناوری بدون تماس در شبکه فروش بسیار سریعتر از شبکه خودپرداز پیش رفته است.
پرداخت آنی هنوز بیشتر برای مبالغ کوچک استفاده میشود
در نیمه دوم ۲۰۲۵، ۳۶ سامانه پرداخت خرد مستقر در منطقه یورو حدود ۶۰.۱ میلیارد تراکنش به ارزش ۲۷.۹ تریلیون یورو پردازش کردهاند. انتقالهای اعتباری آنی ۲۵ درصد تعداد انتقالهای اعتباری پردازششده در این سامانهها را تشکیل دادهاند، اما سهم آنها از ارزش فقط ۸ درصد بوده است. این تفاوت نشان میدهد پرداخت آنی هنوز بیشتر برای تراکنشهای کممبلغتر استفاده میشود.
سه سامانه MCMS، STEP2-T و CORE در مجموع ۶۷ درصد تعداد و ۶۳ درصد ارزش تراکنشهای سامانههای پرداخت خرد منطقه یورو را پردازش کردهاند؛ موضوعی که تمرکز بالای زیرساخت پردازش پرداخت در چند سامانه اصلی را نشان میدهد.
در بخش سامانههای پرداخت کلان نیز ۷۵.۱ میلیون تراکنش به ارزش ۲۱۳.۸ تریلیون یورو پردازش شده است. T2 و EURO1 دو سامانه اصلی این بخش بودهاند. با محاسبه بر اساس ارقام گزارش، متوسط مبلغ هر تراکنش در سامانههای کلان نزدیک به ۲.۸۵ میلیون یورو بوده؛ در حالی که متوسط هر تراکنش در سامانههای خرد حدود ۴۶۴ یورو محاسبه میشود.
صفحه تعاملی راه پرداخت برای بررسی دادهها
راه پرداخت برای نمایش سادهتر و دقیقتر این دادهها، یک صفحه تعاملی و دادهمحور طراحی کرده است. در این صفحه میتوان سهم ابزارهای مختلف از تعداد و ارزش تراکنشها، رشد پرداختهای بدون تماس، تفاوت پرداخت حضوری و غیرحضوری، متوسط مبلغ هر نوع پرداخت، وضعیت زیرساختهای پذیرش و تفاوت رفتار پرداخت در کشورهای منطقه یورو را بررسی کرد.
کاربران همچنین میتوانند کشورهای منطقه یورو را بر اساس سهم کارت، انتقال اعتباری، برداشت مستقیم یا پول الکترونیکی مرتب کنند و تغییرات هر کشور نسبت به نیمه دوم سال ۲۰۲۴ را ببینند.
بانک مرکزی اروپا اعلام کرده است که دادههای نیمه دوم ۲۰۲۵ موقت هستند و ممکن است در انتشارهای بعدی اصلاح شوند. اعداد استفادهشده در صفحه تعاملی راه پرداخت، تصویری ثابت از دادههای موجود در زمان انتشار گزارش بانک مرکزی اروپا در ۲۲ ژوئیه ۲۰۲۶ است.
