در پی انتشار ایران چک ۲۰۰ هزارتومانی اظهارنظری درباره اندازه اسکناسها و مسائل آن در کانال تلگرامی کانون صنفی کارکنان شبکه بانکی کشور منتشر شده است که در ادامه متن این اظهارنظر را میخوانید.
به نظر میرسد دوستان طراح و متصدی نشر و چاپ اسکناس در بانک مرکزی به مشکلات به وجود آمده با تغییر اندازه مکرر، تغییر طرح و رنگ ایران چکها و اسکناسهای کشور توجه ندارند یا بازخوردی از تبعات این کار نمیگیرند.
در حال حاضر، سه نوع ایران چک ۵۰ هزارتومانی، چهار مدل ایران چک ۱۰۰ هزارتومانی و حالا دو مدل ایران چک ۲۰۰ هزارتومانی در چرخه پولی کشور وجود دارد. همچنین اسکناسهای ۱۰ هزارتومانی، ۵ هزارتومانی و هزارتومانی نیز هرکدام در دو مدل مختلف منتشر شدهاند. این تنوع و تغییرات مکرر نهتنها باعث سردرگمی مردم شده، بلکه مشکلات متعددی را در فرایندهای بانکی و اقتصادی ایجاد کرده است.
ببینید: ایران چک ۲۰۰ هزارتومانی با طرح چوگان استاد فرشچیان رسید
یکی از معضلات اصلی، شباهت رنگ برخی اسکناسها مانند اسکناسهای هزارتومانی و ۱۰ هزارتومانی است که احتمال بروز اشتباه را در دریافت و پرداختهای نقدی افزایش میدهد. همچنین، به دلیل تفاوت استانداردهای امنیتی در اسکناسهای جدید و قدیمی، تشخیص اسکناس و ایران چکهای جعلی دشوارتر شده و این موضوع میتواند ضررهای مالی قابلتوجهی را به مردم و بانکداران تحمیل کند. از سوی دیگر، دستگاههای شمارش پول نیز در مواجهه با بستههای مخلوط از اسکناسهای کوچک و بزرگ دچار مشکل میشوند.
این تغییرات حتی بر عملکرد خودپردازها نیز اثر منفی گذاشته است؛ چراکه کاستهای این دستگاهها بر اساس اندازه و ضخامت اسکناسها تنظیم میشوند و امکان استفاده از اسکناسهایی با سایزهای مختلف در یک کاست وجود ندارد. علاوه بر این، گردشگران خارجی نیز هنگام تبدیل ارز به ریال دچار سردرگمی شده و به دلیل تنوع زیاد در طرح و اندازه اسکناسها، از پذیرش برخی از آنها خودداری میکنند.
نکته قابلتأمل دیگر، عدم برنامهریزی برای خروج ایران چکهای قدیمی و فرسوده از چرخه پولی کشور است. بهعنوانمثال، هنوز هم ایران چکهای ۵۰ هزارتومانی سفیدرنگ که در سال ۱۳۸۷ چاپ شدهاند، در گردش هستند و به نظر میرسد عزمی برای جایگزینی این اسکناسهای مستهلک وجود ندارد.
یک پاسخ
چرا سایز و رنگ اسکناسها از یک فرمت استاندارد طبعیت نمیکنه؟ یعنی بانک مرکزی قادر نیست یک قانون ثابت برای ابعاد و رنگ و طرح اسکناس و ایران چک تدوین کنه و اون رو ابلاغ و اجرا کنه ؟ به نظرم سمت روی هر مبلغ اسکناس هم باید یکسان باشه و هرگز تغییر نکنه یا تغییرات جزیی داشته باشه، و سمت پشت هم بتونه بسته به شرایط و نیازها تغییر کنه ولی قالب کلیش هم باید ثابت بمونه. فونت و جای اعداد و حروف مبلغ در همه اسکناس ها باید ثابت و هم اندازه باشه. در نهایت طوری باشه که وضعیت اسکناسها از این شلختگی و بی نظمی دربیاد و مایه آبرو ریزی نباشه !