بانک مرکزی انگلستان در ۸ اکتبر ۲۰۲۶ اعلام کرد که تصویر چهار حیوان شامل طوطی دریایی اطلس، جغد انباری، زنبور مخملی دم‌نخودی و خارپشت اروپایی روی نسل آینده اسکناس‌های ۵، ۱۰، ۲۰ و ۵۰ پوندی نقش خواهد بست. این تصمیم پس از برگزاری دو مرحله نظرسنجی عمومی و بررسی پیشنهادهای کارشناسان حیات‌وحش گرفته شده است.
اسکناس‌های فعلی این بانک با تصاویر وینستون چرچیل، جین آستن، ویلیام ترنر و آلن تورینگ شناخته می‌شوند. تصویر پادشاه بریتانیا همچنان در طراحی جدید حفظ خواهد شد.
از شکسپیر تا آلن تورینگ؛ چه کسانی روی اسکناس‌های پوند بوده‌اند؟
بانک مرکزی انگلستان از سال ۱۶۹۴ اسکناس منتشر می‌کند. اسکناس‌های اولیه عمدتاً طرح‌های خوشنویسی‌شده داشتند و استفاده از طراحی‌های رنگی و تصویری از اواخر دهه ۱۹۲۰ گسترش یافت.
در سال ۱۹۶۰ تصویر ملکه الیزابت دوم برای نخستین بار روی اسکناس‌های این بانک قرار گرفت. ده سال بعد، در سال ۱۹۷۰، ویلیام شکسپیر نخستین شخصیت تاریخی غیرسلطنتی شد که تصویرش روی اسکناس بانک مرکزی انگلستان نقش بست.
| ارزش اسکناس | شخصیت تاریخی | سال اعلام انتخاب | سال ورود به گردش |
|---|---|---|---|
| ۵ پوند | وینستون چرچیل | ۲۰۱۳ | ۲۰۱۶ |
| ۱۰ پوند | جین آستن | ۲۰۱۳ | ۲۰۱۷ |
| ۲۰ پوند | جوزف مالورد ویلیام ترنر | ۲۰۱۶ | ۲۰۲۰ |
| ۵۰ پوند | آلن تورینگ | ۲۰۱۹ | ۲۰۲۱ |
از آن زمان، چهره‌های شناخته‌شده‌ای از حوزه ادبیات، علم، هنر، اقتصاد و سیاست روی اسکناس‌های پوند قرار گرفتند. نسل فعلی اسکناس‌ها که با عنوان «سری G» شناخته می‌شود، چهار شخصیت تاریخی را در بر می‌گیرد:
وینستون چرچیل، نخست‌وزیر بریتانیا در دوران جنگ جهانی دوم، در ۲۶ آوریل ۲۰۱۳ به‌عنوان چهره اسکناس پنج‌پوندی انتخاب شد. اسکناس دارای تصویر او در ۱۳ سپتامبر ۲۰۱۶ وارد گردش شد و نخستین اسکناس پلیمری بانک مرکزی انگلستان بود.
دستگیره نارنجی را از راست به چپ بکشید تا پشت اسکناس را ببینید.
جین آستن، نویسنده آثاری مانند «غرور و تعصب»، در ۲۴ ژوئیه ۲۰۱۳ برای اسکناس ۱۰ پوندی انتخاب شد. این اسکناس در ۱۴ سپتامبر ۲۰۱۷ انتشار یافت و در طراحی آن از تصویر آستن و عناصر مرتبط با آثار ادبی او استفاده شد.
دستگیره نارنجی را از راست به چپ بکشید تا پشت اسکناس را ببینید.
جوزف مالورد ویلیام ترنر، نقاش برجسته بریتانیایی، در ۲۲ آوریل ۲۰۱۶ برای اسکناس ۲۰ پوندی انتخاب شد. این اسکناس در ۲۰ فوریه ۲۰۲۰ وارد گردش شد. انتخاب ترنر پس از دریافت نزدیک به ۳۰ هزار پیشنهاد عمومی انجام گرفت.
دستگیره نارنجی را از راست به چپ بکشید تا پشت اسکناس را ببینید.
آلن تورینگ، ریاضی‌دان و از پیشگامان علوم رایانه، در ۱۵ ژوئیه ۲۰۱۹ به‌عنوان چهره اسکناس ۵۰ پوندی معرفی شد. بانک مرکزی برای انتخاب چهره علمی این اسکناس بیش از ۲۲۷ هزار پیشنهاد دریافت کرده بود. اسکناس تورینگ در ۲۳ ژوئن ۲۰۲۱، هم‌زمان با سالروز تولد او، وارد گردش شد.
دستگیره نارنجی را از راست به چپ بکشید تا پشت اسکناس را ببینید.
پیش از این چهار شخصیت نیز تصاویر الیزابت فرای، اصلاح‌گر اجتماعی، روی اسکناس پنج‌پوندی از سال ۲۰۰۲؛ چارلز داروین، طبیعت‌شناس، روی اسکناس ۱۰ پوندی از سال ۲۰۰۰؛ آدام اسمیت، اقتصاددان، روی اسکناس ۲۰ پوندی از سال ۲۰۰۷؛ و متیو بولتون و جیمز وات، از چهره‌های انقلاب صنعتی، روی اسکناس ۵۰ پوندی از سال ۲۰۱۱ قرار داشتند.
چرا بانک مرکزی انگلستان تصمیم گرفت تصاویر اسکناس‌ها را تغییر دهد؟
بانک مرکزی انگلستان در ۲ ژوئیه ۲۰۲۵ نخستین مرحله مشورت عمومی درباره طراحی نسل جدید اسکناس‌ها را آغاز کرد. این بانک شش موضوع را برای انتخاب پیشنهاد داد: شخصیت‌های تاریخی، طبیعت، معماری و بناهای شاخص، هنر و فرهنگ و ورزش، رویدادهای مهم تاریخی و نوآوری.
در این مرحله بیش از ۴۴ هزار پاسخ دریافت شد. طبیعت با انتخاب ۶۰ درصد از پاسخ‌دهندگان به‌عنوان یکی از موضوعات مورد علاقه، در صدر قرار گرفت. معماری و بناهای شاخص با ۵۶ درصد و شخصیت‌های تاریخی با ۳۸ درصد در رتبه‌های بعدی بودند. شرکت‌کنندگان می‌توانستند بیش از یک موضوع را انتخاب کنند.
پس از بررسی نتایج و برگزاری جلسات گفت‌وگو با گروه‌هایی از مردم، بانک مرکزی در ۱۱ مارس ۲۰۲۶ اعلام کرد که طبیعت، به‌ویژه حیات‌وحش بومی بریتانیا، موضوع اصلی طراحی اسکناس‌های جدید خواهد بود.
بخوانید: اسکناس یادبود ۵ هزار کرونی جمهوری چک
به گفته بانک مرکزی، تصویر حیوانات علاوه بر نمایش تنوع طبیعی این کشور، قابلیت استفاده در طراحی عناصر امنیتی و تشخیص آسان‌تر اسکناس‌ها را دارد. این بانک همچنین اعلام کرده که هدف اصلی انتشار نسل جدید، به‌روزرسانی ویژگی‌های امنیتی و افزایش مقاومت اسکناس‌ها در برابر جعل است.
چهار حیوان جدید چگونه انتخاب شدند؟
پس از مشخص‌شدن موضوع حیات‌وحش، بانک مرکزی با کمک گروهی از کارشناسان محیط‌زیست و حیات‌وحش، فهرستی از ۱۸ جانور تهیه کرد. این جانوران در سه گروه پستانداران، پرندگان و دوزیستان، حشرات و ماهی‌ها قرار گرفتند.
دومین نظرسنجی از ۳ ژوئن تا ۳ ژوئیه ۲۰۲۶ برگزار شد. شرکت‌کنندگان می‌توانستند از هر گروه حداکثر دو جانور انتخاب کنند. در مجموع ۴۷۸ هزار و ۵۳۱ پاسخ و دو میلیون و ۵۴۹ هزار و سه انتخاب ثبت شد.
| حیوان انتخاب‌شده | تعداد انتخاب |
|---|---|
| زنبور مخملی دم‌نخودی | ۳۶۰٬۳۹۹ |
| جغد انباری | ۲۷۰٬۵۹۶ |
| خارپشت اروپایی | ۲۵۹٬۶۶۵ |
| طوطی دریایی اطلس | ۱۸۳٬۱۳۷ |
نتایج این نظرسنجی به انتخاب چهار گونه زیر انجامید:
زنبور مخملی دم‌نخودی بیشترین انتخاب را در میان تمام نامزدها به دست آورد. جغد انباری محبوب‌ترین پرنده و خارپشت اروپایی محبوب‌ترین پستاندار فهرست بود.
انتخاب طوطی دریایی اطلس کمی متفاوت انجام شد. این پرنده چهارمین حیوان پرطرفدار کل نظرسنجی نبود؛ روباه قرمز با ۲۴۴ هزار و ۶۵۱ انتخاب و ماهی‌خورک معمولی با ۲۱۱ هزار و ۲۷۷ انتخاب، آرای بیشتری به دست آورده بودند.
بااین‌حال، بانک مرکزی طوطی دریایی اطلس را به‌عنوان محبوب‌ترین جانور دریایی فهرست انتخاب کرد. هدف از این تصمیم، نمایش محیط ساحلی بریتانیا در کنار دیگر زیستگاه‌ها و ایجاد تنوع بیشتر میان طرح‌های چهار اسکناس بود.
چه چیزی در اسکناس‌های جدید تغییر می‌کند و چه چیزی باقی می‌ماند؟
بر اساس اعلام بانک مرکزی انگلستان، چهار حیوان انتخاب‌شده تصاویر اصلی نسل آینده اسکناس‌ها خواهند بود. در طراحی نهایی ممکن است از دیگر عناصر طبیعت، از جمله گیاهان، مناظر طبیعی و حتی برخی جانوران فهرست اولیه نیز استفاده شود.
با وجود تغییر تصاویر شخصیت‌های تاریخی، پرتره پادشاه بریتانیا همچنان روی اسکناس‌ها باقی خواهد ماند. اندازه اسکناس‌های ۵، ۱۰، ۲۰ و ۵۰ پوندی و رنگ‌بندی کلی آنها نیز تغییر نخواهد کرد.
بخوانید: بانک مرکزی پاراگوئه از مجموعه جدید اسکناس‌های پلیمری و کاغذی رونمایی کرد
بانک مرکزی قصد دارد ویژگی‌های امنیتی جدیدی برای جلوگیری از جعل به اسکناس‌ها اضافه کند. همچنین امکانات لمسی برای کمک به افراد نابینا و کم‌بینا در تشخیص ارزش اسکناس‌ها حفظ خواهد شد.
آخرین تغییر تصویر سلطنتی روی اسکناس‌های بانک مرکزی انگلستان در ۵ ژوئن ۲۰۲۴ اتفاق افتاد؛ زمانی که اسکناس‌های دارای تصویر چارلز سوم وارد گردش شدند. در آن تغییر، تصاویر شخصیت‌های تاریخی پشت اسکناس‌ها دست‌نخورده باقی ماندند و اسکناس‌های دارای تصویر ملکه الیزابت دوم نیز همچنان معتبر بودند.
اسکناس‌های دارای تصویر حیوانات چه زمانی منتشر می‌شوند؟
بانک مرکزی انگلستان هنوز مشخص نکرده است که کدام حیوان روی اسکناس پنج‌پوندی و کدام‌یک روی اسکناس‌های ۱۰، ۲۰ یا ۵۰ پوندی قرار خواهد گرفت. این تصمیم همراه با جزئیات طراحی، نزدیک‌تر به زمان عرضه اعلام خواهد شد.
طبق اطلاعیه اکتبر ۲۰۲۶، طراحی، آزمایش، حکاکی، تولید و بررسی امنیتی اسکناس‌ها فرایندی چندساله است و انتظار می‌رود نخستین اسکناس این نسل طی چند سال آینده عرضه شود. تا آن زمان، اسکناس‌های فعلی با تصاویر چرچیل، آستن، ترنر و تورینگ در گردش باقی می‌مانند.
