سومین بوتکمپ «سفر فناورانه» داتین که از یکم تا دوازدهم شهریور در دانشگاه خاتم برگزار شد، با ارائه ایدههای دانشجویان به پایان رسید. در ایستگاه آخر، شرکتکنندگان راهکارهای خود را برای مسائل فناوری مالی و اقتصاد دیجیتال در برابر هیئت داوری ارائه کردند. این برنامه با معرفی چهار تیم برتر و اعلام حمایت مرکز نوآوری و کارآفرینی دانشگاه خاتم از ادامه مسیر ایدهها پایان یافت.
از دانشگاه تا زمین واقعی صنعت فناوری
«سفر فناورانه» بوتکمپی آموزشی و تجربی برای نزدیکترکردن دانشگاه به صنعت فناوری است. نخستین دوره آن در مشهد و دومین دوره در تهران برگزار شد. سومین دوره نیز در تهران میزبانی شد، اما ثبتنام آن برای دانشجویان سراسر کشور امکانپذیر بود.
در این دوره ۱۱۵۵ نفر از سراسر کشور پیشثبتنام کردند و ۴۷۶ نفر چالش ورودی را به پایان رساندند. پس از چند مرحله بررسی، ۷۰ دانشجو از ۳۳ دانشگاه انتخاب شدند. علاوه بر تواناییهای فنی، نشانههایی مانند کنجکاوی، یادگیرندگی، انگیزه، عملگرایی، تابآوری و توان ارتباطگیری نیز ارزیابی شد. پاسخ هر سؤال را دو داور مستقل بررسی کردند و امتیاز نهایی حاصل ارزیابی داوران فنی و توسعه سرمایه انسانی بود.
لیدا تیموری، راهبر ارتباط با دانشگاه خاتم و راهبر سفر فناورانه، در گفتوگو با راه پرداخت درباره مسئلهای که این برنامه برای پاسخ به آن طراحی شده است، گفت: «دانشجوها بیش از اینکه فقط بخواهند یک مهارت فنی یاد بگیرند، به بینش، چشمانداز و شناخت زمین بازی نیاز دارند. آنها باید در کنار افراد کاربلد و حرفهای حضور داشته باشند و از طریق این ارتباط، فضای واقعی کار را تجربه کنند.»
از کنجکاوی تا ساختن
مسیر بوتکمپ در شش ایستگاه اعلامشده «کنجکاوی، یادگیری، شناخت، هیجان، تجربه و ساختن» طراحی شده بود و ایستگاه پایانی ارائه و داوری آن را کامل کرد. در ایستگاه نخست، دانشجویانی از شهرها، دانشگاهها و رشتههای مختلف با یکدیگر آشنا شدند.
در ایستگاه دوم، دانشجویان با حضور در پارک فناوری پردیس و ساختمان داتین، محیط یک شرکت فناوری را دیدند و از طریق بازدید و گفتوگو با متخصصان با نقشهای شغلی مختلف آشنا شدند.
ایستگاه سوم به شناخت فردی و رفتارشناسی اختصاص داشت. دانشجویان در کارگاه DISC با سبکهای رفتاری و شیوه ارتباط با دیگران آشنا شدند. بازیها و فعالیتهای گروهی نیز فرصتی برای تمرین مهارتهای ارتباطی، هوش هیجانی و کار تیمی بود.
در ادامه، مسیر از آشنایی و آموزش به تجربه عملی رسید. شرکتکنندگان مجموعهای از مسائل مرتبط با فینتک و فناوریهای مالی را بررسی کردند و هر یک از ۷۰ دانشجو یک دقیقه فرصت داشت ایده خود را برای دیگران ارائه کند. سپس با رأی شرکتکنندگان، ۱۱ ایده انتخاب شد و تیمها پیرامون این ایدهها شکل گرفتند.
استارتاپ ویکند
در روزهای منتهی به اختتامیه، تیمها با استفاده از بوم مدل کسبوکار ناب، مسئله، مشتری، ارزش پیشنهادی، مدل درآمدی و مسیر ورود محصول به بازار را بررسی کردند. منتورهای داتین نیز در تمام این مرحله کنار آنها حضور داشتند. تیموری درباره نقش منتورها توضیح داد: «منتور پاسخ آماده نمیدهد؛ تلاش میکند سؤال حرفهای بپرسد و دانشجو را کنجکاو کند تا خودش دنبال پاسخ برود و دوباره یاد بگیرد.»
بعضی تیمها در این فرایند بارها به تعریف مسئله و راهکار خود بازگشتند. خروجی روز آخر کسبوکاری آماده ورود به بازار نبود؛ بلکه نتیجه مواجهه دانشجویان با تبدیل مسئله به راهکار، اعتبارسنجی فرضیهها و دفاع از تصمیمهای تیمی بود.
جیبو؛ تمرین رفتار مالی از کودکی
تیم «جیبو» راهکاری برای آموزش مدیریت مالی به کودکان ۹ تا ۱۲ ساله ارائه کرد. والدین، معلمان یا مدارس در این محصول وظایفی تعریف میکنند و کودک با انجام آنها امتیاز و پاداش میگیرد. هدف، تبدیل مفاهیمی مانند پسانداز و هدفگذاری به رفتار روزمره از طریق بازیسازی است. مدارس غیردولتی و والدین، مشتریان اولیه جیبو هستند.
نسیهرو؛ پرداخت کرایه با یک اسکن
ایده «نسیهرو» از اختلال دریافت رمز پویا هنگام پرداخت کرایه تاکسی شکل گرفت. این راهکار با کد QR، پرداخت سریع از طریق برداشت مستقیم، کیف پول یا خدمات اعتباری را ممکن میکند. پرداخت کرایه برای فردی دیگر نیز برای کودکان و سالمندان پیشبینی شده است. تیم قصد دارد اجرای اولیه را از تاکسیرانی آغاز و وابستگی به پول نقد را کاهش دهد.
اِلو؛ استقلال سالمند در کنار حمایت خانواده
تیم «اِلو» مسئله را نه ناتوانی سالمندان، بلکه طراحینشدن خدمات مالی متناسب با نیاز آنها دانست. این پلتفرم کارهایی مانند کارتبهکارت را با اسکن کارت و تأیید اطلاعات سادهتر میکند. خانواده نیز بدون سلب استقلال سالمند، به یک لایه حمایتی دسترسی دارد. همکاری با کانونهای بازنشستگی و مجموعههای بیمه و سلامت، مسیر توسعه این ایده است.
هموار؛ پلی میان تجربه دانشگاهی و بازار کار
«هموار» برای تسهیل ورود دانشجویان و فارغالتحصیلان کمتجربه به بازار کار طراحی شد. این پلتفرم با ارائه پروژههای واقعی یا شبیهسازیشده، سابقهای قابلارزیابی برای کارجو میسازد و همزمان کارجو و کارفرما را اعتبارسنجی میکند. کنترل کیفیت پروژه، دریافت کمیسیون، فروش اشتراک پروژههای آموزشی و معرفی استعدادها نیز در مدل کسبوکار آن دیده شده است.
درآمدیار؛ مربی مالی هوشمند کسبوکارها
«درآمدیار» مربی مالی مبتنی بر هوش مصنوعی برای کسبوکارهای کوچکی است که امکان استخدام مدیر مالی ندارند. این محصول با تحلیل اطلاعات مالی، ریسکهای احتمالی را در بازههای ۳۰، ۶۰ و ۹۰روزه پیشبینی میکند و پیشنهادهایی برای مواجهه با آنها میدهد. گفتوگو با دستیار هوشمند، سه سطح اشتراک و نسخه اولیه رایگان نیز برای آن پیشبینی شده است.
پلوتوس؛ تبدیل تصمیمهای روزانه به عادت مالی
«پلوتوس» دستیار مالی شخصی برای مدیریت هزینه، پسانداز و سرمایهگذاری خرد است. این محصول با اعلانهای لحظهای متناسب با هدف کاربر، امکان اصلاح رفتار مالی را پیش از پایان ماه فراهم میکند. بازیسازی، سطحبندی و استمرار روزانه برای شکلدادن عادتهای مثبت و هوش مصنوعی برای شخصیسازی پیشنهادها در نظر گرفته شده است.
لرنیا؛ پیوند بازی و آموزش برای کودکان
تیم «لرنیا» آموزش مفاهیم مالی و مهارتهای زندگی به کودکان هفت تا ۱۲ ساله را با بازی ترکیب کرد. محصول شامل اپلیکیشن کودک، پنل والدین و بستهای فیزیکی با بردگیم، فیگور و کتاب داستان است. کودک در یک شهر کوچک با مدرسه، بانک و فروشگاه، خرجکردن، پسانداز و سرمایهگذاری را با پول مجازی تمرین میکند.
کریدو؛ اعتبارسنجی فراتر از سابقه بانکی
«کریدو» برای افرادی شکل گرفت که درآمد دارند، اما بهدلیل نبود سابقه وام یا داده بانکی کافی در مدلهای مرسوم نادیده گرفته میشوند. این تیم پیشنهاد داد دادههای اعتبارسنجی موجود با اطلاعات مکمل و یک شبکه اعتماد ترکیب شود تا توان واقعی بازپرداخت دقیقتر سنجیده شود. مشتری اولیه آن فروشندگانی هستند که با منابع شخصی فروش اقساطی دارند.
فانوس؛ روشنماندن پرداخت هنگام قطعی شبکه
«فانوس» از یک مسئله روزمره آغاز شد: شبکه قطع میشود، اما نیاز مردم به دارو، نان یا سوخت ادامه دارد. این راهکار لایهای پشتیبان برای پرداخت هنگام قطع اینترنت یا سامانههای اصلی است. کاربر مبلغی را در کیف پول اضطراری قرار میدهد؛ تراکنش آفلاین ثبت و پس از بازگشت ارتباط تسویه میشود. بانکها، نئوبانکها و مراکز حیاتی مشتریان این محصولاند.
برقیار؛ برق اضطراری بهعنوان خدمت
«برقیار» تأمین برق اضطراری را بهصورت خدمت در محل پیشنهاد کرد. کاربر درخواستش را ثبت میکند و تیم برقیار باتری قابلحمل را اعزام، نصب و پس از مصرف جمعآوری میکند؛ باتری نیز در ایستگاه شهری شارژ و دوباره وارد چرخه میشود. داروخانهها، کلینیکها، کسبوکارهای کوچک و بیماران وابسته به تجهیزات حیاتی، بازار اولیه این ایدهاند.
روزبه؛ کنترل هزینههای سازمانی در راستای محیط زیست
تیم «روزبه» روی کاهش و مدیریت هزینههای سازمانی تمرکز داشت. این راهکار برای ایجاد دید روشنتر نسبت به جریان هزینهها و کمک به کنترل و تصمیمگیری دقیقتر کارفرما طراحی شد. مسئله محوری آن، پراکندگی یا نبود شفافیت کافی در هزینههای سازمان و دشواری شناسایی ظرفیتهای صرفهجویی بود.
چهار تیم برتر سفر معرفی شدند
پس از پایان ارائهها و جمعبندی امتیازهای هیئت داوری، تیمهای «لرنیا»، «جیبو»، «پولوتوس» و «فانوس» بهعنوان چهار تیم برتر سومین بوتکمپ سفر فناورانه داتین معرفی شدند. مرکز نوآوری و کارآفرینی دانشگاه خاتم نیز از آمادگی خود برای حمایت از ایدههای دانشجویان و در اختیار گذاشتن امکانات لازم برای ادامه مسیر آنها خبر داد.
پایان بوتکمپ، آغاز یک مسیر حرفهای
پایان مراسم و معرفی تیمهای برتر به معنای قطع ارتباط دانشجویان با این مسیر نیست. شرکتکنندگان پس از بوتکمپ به «داتینکلاب» دعوت میشوند؛ بستری آنلاین با حدود ۶۰۰ عضو از نقاط مختلف کشور که در آن برنامههای آموزشی فصلی، وبینار با متخصصان، محتوای مرتبط با مسیرهای شغلی و امکان ارتباط دانشجویان با یکدیگر فراهم شده است.
تیموری درباره ادامه این ارتباط گفت: «نگاه ما این نیست که این دوره را صرفاً برای تأمین نیروی انسانی خودمان برگزار کنیم. اگر اکوسیستم نوآوری و اقتصاد دیجیتال ایران تقویت شود، داتین هم تقویت میشود؛ حتی اگر دانشجویی که اینجا آموزش دیده، فردا در شرکت دیگری فعالیت کند.»
بعضی ایدهها ممکن است در همین مرحله باقی بمانند و بعضی دیگر با حمایت مراکز نوآوری و پیگیری اعضای تیم به محصولی قابلآزمایش تبدیل شوند. دستاورد مشترک شرکتکنندگان، تجربه شناخت مسئله، شنیدن بازخورد، بازنگری راهکار، همکاری با افراد متفاوت و دفاع از تصمیمهای تیمی بود.
سومین «سفر فناورانه» داتین به پایان رسید، اما برای دانشجویانی که از یک ارائه یکدقیقهای تا ساخت نمونه اولیه پیش رفتند، این ایستگاه میتواند آغاز حضور جدیتر در زیستبوم نوآوری، اقتصاد دیجیتال و فناوریهای مالی ایران باشد؛ مسیری که کیفیت ادامهدادن آن مهمتر از رتبه روز اختتامیه است.
