ارائه درگاه پرداخت زمانی مهمترین ارزش پیشنهادی پرداختیارها بود، اما توسعه نیازهای مالی کسبوکارها بهتدریج مرز فعالیت این شرکتها را جابهجا کرده است. محمدمهدی فاطمیان، مدیرعامل زیبال، در گفتوگو با رضا قربانی توضیح میدهد که این مجموعه چگونه از پرداختیاری به سمت بانکداری شرکتی و مدیریت یکپارچه مالی حرکت کرده و در ادامه این مسیر چه برنامههایی دارد.
فاطمیان معتقد است ارائه درگاه پرداخت بهتنهایی دیگر ارزش پیشنهادی قابلاتکایی در بازار نیست. به گفته او، زیبال میخواهد به بازوی مالی شرکتها تبدیل شود و نیازهای آنها را در حوزههایی مانند پرداخت، دریافت تسهیلات و مدیریت جریان نقدی پوشش دهد. بانکداری شرکتی نیز یکی از بخشهایی است که زیبال طی سالهای گذشته برای تحقق این هدف توسعه داده است.
توسعه این خدمات در شبکه بانکی ایران با موانع عملیاتی متعددی روبهروست. صورتحساب بانکها از استاندارد یکسانی پیروی نمیکند، دریافت دسترسیهای بانکداری باز آسان نیست و حتی افزایش سقف حسابهای بانکی میتواند به یک فرایند دشوار تبدیل شود. فاطمیان میگوید بانکداری باز در ایران در بسیاری از موارد همچنان در سطح ارائه تعدادی API باقی مانده است و همان دسترسیها نیز بهسادگی در اختیار کسبوکارها قرار نمیگیرد.
او برای سنجش بلوغ بانکداری شرکتی پرداختیارها دو شاخص را مهم میداند: تعداد شرکتهای فعال و حجم گردش مالی پردازششده. از نظر فاطمیان، عبور از مرز ۵۰۰ شرکت فعال و رسیدن به گردش ماهانه حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ همت میتواند نشانهای از تثبیت نسبی این خدمات در بازار باشد.
با وجود حرکت زیبال به سمت خدمات جدید، درگاه پرداخت همچنان منبع اصلی درآمد این مجموعه است. به گفته فاطمیان، حدود ۷۰ درصد درآمد زیبال از خدمت اصلی پرداختیاری تأمین میشود و بانکداری شرکتی نیز بیش از ۲۰ درصد از ترکیب درآمدی شرکت را تشکیل میدهد. این اعداد نشان میدهد زیبال هنوز یک پرداختیار است، اما مسیر تنوعبخشی به درآمدهایش را آغاز کرده است.
فاطمیان همچنین معتقد است از سال ۱۳۹۹ به بعد، عنوان پرداختیار و سند بالادستی آن دیگر بهطور کامل با فعالیت واقعی شرکتهای این حوزه تطابق ندارد. هرچند این سند در بانک مرکزی در حال بازنگری است، از نظر او همچنان این پرسش وجود دارد که نسخه جدید تا چه اندازه نیازهای بازار را پوشش میدهد و تاریخ انقضای آن چقدر خواهد بود.
بخش خبری این گفتوگو به برنامههای آینده زیبال مربوط میشود. این مجموعه قصد دارد درگاه خود را از پذیرش صرف کارت بانکی فراتر ببرد و امکان استفاده از کیف پول، اعتبار و انواع دارایی را نیز فراهم کند. فاطمیان همچنین از برنامه زیبال برای راهاندازی نئوبانک ویژه کسبوکارهای کوچک و متوسط خبر داد؛ برنامهای که در صورت اجرا، مرز میان پرداختیاری، بانکداری شرکتی و مدیریت مالی کسبوکارها را بیش از گذشته کمرنگ خواهد کرد.
