پارهشدن یا آسیبدیدن اسکناس لزوماً به معنای ازدسترفتن ارزش آن نیست. دارندگان اسکناسهای یوروی آسیبدیده در لوکزامبورگ میتوانند آنها را برای بررسی به مرکز سکهشناسی و خدمات نقدی بانک مرکزی این کشور در خیابان مونتری تحویل دهند.
مهمترین معیار، مقدار باقیمانده از اسکناس است. برخلاف آنچه گاهی بهصورت «باقیماندن حداقل نیمی از اسکناس» بیان میشود، مقررات رسمی بانک مرکزی اروپا میگوید بیش از ۵۰ درصد اسکناس باید موجود باشد. بااینحال، اگر نصف یا کمتر از اسکناس باقی مانده باشد، امکان بازپرداخت همچنان وجود دارد؛ به شرط آنکه دارنده بتواند ثابت کند قسمت مفقودشده از بین رفته و برای دریافت دوباره پول استفاده نخواهد شد. تعویض اسکناسهایی که عمداً پاره، سوزانده یا مخدوش شدهاند نیز پذیرفته نمیشود.
تکههای اسکناس را یکجا تحویل دهید
اگر اسکناس به چند قطعه تقسیم شده باشد، تمام قطعات موجود باید همزمان تحویل داده شوند. نمیتوان یک تکه را در یک نوبت و قسمتهای دیگر همان اسکناس را در زمانهای جداگانه ارائه کرد.
همچنین توصیه میشود افراد قطعات اسکناس را به یکدیگر نچسبانند یا شخصاً برای ترمیم آن اقدام نکنند. چسب، نوارچسب یا دستکاری اسکناس ممکن است فرایند تشخیص اصالت و بررسی میزان قسمت باقیمانده را دشوار کند.
اسکناس چگونه بررسی میشود؟
کارشناسان بانک مرکزی برای اطمینان از اصالت اسکناس و جلوگیری از دریافت چندباره وجه، مجموعهای از ویژگیهای امنیتی آن را کنترل میکنند. این بررسیها میتواند شامل شماره سریال، واترمارک، هولوگرام و نخ امنیتی تعبیهشده در اسکناس باشد.
اسکناسهایی که در آتشسوزی خانه، آبگرفتگی یا سیل آسیب دیدهاند نیز قابل ارائه هستند؛ اما دارنده باید بتواند بهروشنی توضیح دهد که چه اتفاقی برای پول افتاده است. در مبالغ بالا، بانک مرکزی ممکن است درباره منشأ پول نیز مدرک یا توضیح بیشتری درخواست کند.
بانک مرکزی پس از بررسی پرونده تصمیم میگیرد مبلغ اسکناس آسیبدیده را بپردازد یا درخواست را رد کند. در صورت تأیید، وجه میتواند به حساب بانکی متقاضی واریز شود یا بهصورت نقدی از باجه عمومی بانک مرکزی تحویل داده شود.
لکه جوهر میتواند نشانه سرقت باشد
قواعد متفاوتی برای اسکناسهای آغشته به جوهر امنیتی وجود دارد. سامانههای ضدسرقت دستگاههای خودپرداز و خودروهای حمل پول در صورت حمله یا بازشدن غیرمجاز محفظه پول، اسکناسها را با جوهر مخصوص رنگی میکنند تا استفاده از آنها ممکن نباشد.
بانک مرکزی اروپا هشدار داده است که افراد نباید اسکناسهایی را که جوهر بنفش، سبز، آبی، قرمز یا سیاه از کنارههای آنها به سمت مرکز پخش شده است، قبول کنند. چنین اسکناسی ممکن است سرقتی باشد. تنها در صورتی که بررسیها نشان دهد لکهها اتفاقی بودهاند، مبلغ اسکناس به دارنده پرداخت میشود.
تکلیف فرانکهای قدیمی لوکزامبورگ چیست؟
بانک مرکزی لوکزامبورگ همچنان اسکناسهای قدیمی فرانک این کشور را که توسط «مؤسسه پولی لوکزامبورگ» یا Institut monétaire luxembourgeois منتشر شده و در ۳۱ دسامبر ۲۰۰۱ اعتبار قانونی داشتهاند، بدون محدودیت زمانی به یورو تبدیل میکند.
نرخ تبدیل ثابت نیز هر یک یورو در برابر ۴۰٫۳۳۹۹ فرانک لوکزامبورگ است. بر اساس اطلاعات بانک مرکزی، حدود ۲۰۰ میلیون فرانک قدیمی، معادل نزدیک به پنج میلیون یورو، هنوز برای تبدیل تحویل داده نشده است.
البته این امکان فقط برای اسکناسهای واجد شرایط وجود دارد و سکههای فرانک لوکزامبورگ از پایان سال ۲۰۰۴ دیگر تعویض یا بازپرداخت نمیشوند. اسکناسهای قدیمی کشورهای دیگر، از جمله فرانک بلژیک، نیز باید به بانک مرکزی کشور صادرکننده تحویل داده شوند.
مرکز خدمات بانک مرکزی لوکزامبورگ در نشانی ۴۳ خیابان مونتری قرار دارد و از دوشنبه تا جمعه، ساعت ۱۰:۳۰ تا ۱۶ به مراجعهکنندگان خدمات ارائه میکند.