سهام گروه مالی فیروزه با نماد «وفیروزه» قرار است فردا؛ چهارشنبه ۲۰ خردادماه در بازار سرمایه عرضه شود؛ عرضهای که بهواسطه سابقه و ابعاد فعالیت این مجموعه، توجه فعالان بازار را به خود جلب کرده است. برآورد ارزش این گروه در فرآیند پذیرش حدود ۱۰ هزار میلیارد تومان اعلام شده و همین عدد، نقطه شروع بحثهاست: آیا این ارزشگذاری با مقیاس فعالیت و داراییهای فیروزه همخوانی دارد یا بازار بعد از عرضه نگاه متفاوتی خواهد داشت؟
چند روز پیش از عرضه، در تاریخ ۱۳ خردادماه ۱۴۰۵ آیین معارفه این شرکت برگزار شد. در این نشست، تصویری نسبتاً مفصل از ساختار، پرتفوی و سابقه فعالیت گروه ارائه شد. امیر تقیخان تجریشی، رئیس هیئتمدیره گروه مالی فیروزه، در این مراسم تأکید کرد که این مجموعه بیش از ۲۱ سال در بازار سرمایه ایران فعال بوده و در تمام این سالها با مدیریت رامین ربیعی اداره شده است؛ نکتهای که بهعنوان نشانهای از ثبات مدیریتی گروه مطرح شد.
امیر تقیخان تجریشی در این نشست تأکید کرد که عدد بیش از ۱۰۰ هزار میلیارد تومان دارایی تحت مدیریت لزوماً به معنای مالکیت این داراییها نیست، بلکه نشاندهنده اعتماد سرمایهگذاران به توان مدیریت گروه است. به گفته او، بخش مهمی از درآمد فیروزه از محل کارمزد مدیریت همین داراییها تأمین میشود و بنابراین رشد یا حفظ این عدد، مستقیماً بر پایداری جریان درآمدی گروه اثرگذار است. این تأکید، در واقع نشان میدهد که مدل درآمدی فیروزه بیش از آنکه به سودهای مقطعی وابسته باشد، به تداوم مدیریت سرمایه و حفظ اعتماد سرمایهگذاران گره خورده است.
همچنین فیروزه امروز از طریق ۲۵ نهاد مالی دارای مجوز از سازمان بورس فعالیت میکند؛ مجموعهای که طیفی از شرکتهای سبدگردانی، مشاوره سرمایهگذاری، کارگزاری، صندوقهای سرمایهگذاری و پلتفرمهای مالی را در بر میگیرد. به گفته او، شکلگیری این شبکه طی دو دهه گذشته باعث شده فیروزه بتواند هم در سمت مدیریت دارایی و ارائه خدمات مالی و هم در سمت سرمایهگذاری مستقیم نقش فعالتری در بازار سرمایه ایفا کند.
حضور در ۲۱ صنعت و ۵۵ شرکت بورسی
یکی از دادههای قابل توجهی که در نشست معارفه مطرح شد، گستره پرتفوی سرمایهگذاری فیروزه بود. بر اساس آماری که ارائه شد، این گروه در ۲۱ صنعت مختلف حضور دارد و سهامدار درصدی ۵۵ شرکت از میان حدود ۹۰۳ شرکت بورسی و فرابورسی کشور است. این پراکندگی صنعتی به این معناست که فیروزه صرفاً روی یک یا دو حوزه خاص متمرکز نیست و در بخشهای متنوعی از اقتصاد و صنعت حضور دارد. این حضور طیفی از حوزهها را دربر میگیرد؛ از بانکداری و خدمات مالی، بیمه و سرمایهگذاری گرفته تا فلزات اساسی، پتروشیمی و صنایع شیمیایی، معدنی، سیمان و مصالح ساختمانی، خودروسازی و قطعهسازی، فناوری اطلاعات و ارتباطات، دارویی، غذایی، حملونقل و لجستیک و انرژی. چنین چیدمانی باعث میشود بازدهی گروه وابسته به سیکل یک صنعت خاص نباشد و در دورههای رونق صنایع مختلف، از مسیرهای متنوعی منتفع شود.
علاوه بر سهامداری، گروه در شرکتهای زیرمجموعه و سرمایهپذیر خود حدود ۱۰۰ کرسی هیئتمدیره در اختیار دارد. این عدد نشان میدهد که نقش فیروزه در بسیاری از این شرکتها صرفاً یک سهامدار غیرمدیر نیست و در لایه حاکمیت شرکتی نیز حضور فعال دارد. چنین موقعیتی معمولاً به هلدینگهایی تعلق دارد که طی سالها شبکهای از روابط سرمایهگذاری و مدیریتی شکل دادهاند.
دو بازوی فعالیت؛ خدمات مالی و سرمایهگذاری
تجریشی در این مراسم در خصوص مدل کسبوکار این گروه گفت: «فیروزه بر دو بازوی اصلی استوار است. نخست، بازوی خدمات مالی که شامل مدیریت دارایی، صندوقهای سرمایهگذاری، کارگزاری و تأمین مالی میشود. این بخش عمدتاً مبتنی بر درآمدهای کارمزدی است و در صورت رشد بازار سرمایه میتواند جریان درآمدی نسبتاً پایداری ایجاد کند.
بازوی دوم، سرمایهگذاری است؛ بخشی که از طریق شرکتهای سرمایهگذاری بورسی، سرمایهگذاری خصوصی (Private Equity) و سرمایهگذاری جسورانه (VC) فعالیت میکند. در این حوزه، سودآوری بیشتر به عملکرد شرکتهای سرمایهپذیر و زمانبندی خروج از سرمایهگذاریها وابسته است.»
در بخش سرمایهگذاری جسورانه، فیروزه سابقه حضور در مجموعه «سرآوا» را داشته است؛ سرمایهگذاریای که در شکلگیری برخی از شناختهشدهترین استارتاپهای ایرانی مانند دیجیکالا، دیوار، کافهبازار و علیبابا نقش داشته است. به گفته تجریشی، خروج از این سرمایهگذاریها در نهایت بازدهی قابل توجهی برای گروه ایجاد کرده و در مقیاس دلاری به حدود ۸.۵ برابر سرمایه اولیه رسیده است. این تجربه، از نگاه مدیران گروه، نمونهای از توانایی شناسایی زودهنگام فرصتهای رشد عنوان شد.
در کنار اینها، فیروزه در حوزه فناوری مالی نیز فعال است. پلتفرم «فیروزه دیجیتال» که بهعنوان بازوی آنلاین گروه شناخته میشود، طبق آمار ارائهشده بیش از ۱.۳ میلیون کاربر دارد و خدماتی مانند سرمایهگذاری در صندوقها و مدیریت دارایی را به کاربران ارائه میدهد. توسعه این بخش میتواند به افزایش سهم بازار در حوزه سرمایهگذاری خرد کمک کند.
با توجه به ساختار فعالیت گروه مالی فیروزه و حضور آن در ۲۱ صنعت مختلف و سهامداری در ۵۵ شرکت بورسی و فرابورسی، این مجموعه عملاً در بخش قابل توجهی از بازار سرمایه حضور دارد و تنها به یک حوزه خاص وابسته نیست. چنین پراکندگی سرمایهگذاری باعث میشود ریسک عملکرد آن به یک صنعت محدود نباشد و در عین حال از رشد بخشهای مختلف اقتصاد منتفع شود. در کنار این موضوع، ترکیب فعالیتهای کارمزدی مانند مدیریت دارایی و سبدگردانی با سرمایهگذاریهای مستقیم، برای این گروه جریان درآمدی نسبتاً پایدارتری نسبت به بسیاری از شرکتهای سرمایهگذاری ایجاد کرده است.
بر همین اساس، اگرچه مانند هر سهمی عملکرد آینده آن به شرایط کلی بازار و کیفیت مدیریت سرمایهگذاریها وابسته است، اما با توجه به جایگاه فیروزه در صنایع مختلف و سابقه فعالیت آن در بازار سرمایه، میتوان گفت سهام این گروه از منظر بنیادی در میان گزینههای قابل توجه بازار قرار میگیرد و برای سرمایهگذاری، بهویژه با نگاه میانمدت، سهمی ارزنده ارزیابی میشود.
