سعید رسولاف، رئیس هیئتمدیره انجمن تولیدکنندگان نرمافزار تلفن همراه، صنعت اپلیکیشن ایران را با وجود چالشهای اقتصادی و زیرساختی در حال رشد میداند. محرک تازه این رشد، ابزارهای هوش مصنوعیاند که بخشی از فرایند ایدهپردازی، طراحی، برنامهنویسی و آزمایش محصول را تسهیل کرده و فاصله میان ایده تا عرضه نرمافزار را کاهش دادهاند.
برآوردی که رسولاف با استناد به جمعبندی آمار فعالان اپاستورها مطرح میکند، از فعالیت حدود ۵۰ هزار تیم در توسعه اپلیکیشنهای موبایلی حکایت دارد. بیشتر این فعالان اشخاص حقیقیاند و در کنار آنها، شرکتهایی با محصولات دارای نصب میلیونی نیز فعالیت میکنند. بااینحال، نبود آمار یکپارچه و احتمال همپوشانی دادههای اپاستورها، سنجش دقیق اندازه این بازار را دشوار کرده است.هوش مصنوعی میتواند بخشی از فشار ناشی از کمبود نیروی متخصص را کاهش دهد.
به گفته رسولاف، برخی فعالیتهای فنی اکنون با کیفیت مناسبی به کمک این ابزارها انجام میشوند؛ اما در پروژههای پیچیده و حوزههایی مانند معماری نرمافزار، سرمایه انسانی همچنان یک مؤلفه تعیینکننده است. مهاجرت متخصصان و اختلالهای مکرر اینترنت نیز طی سالهای گذشته بخشی از این ظرفیت را از اکوسیستم خارج کردهاند. مسئله صنعت نرمافزار فقط کمبود نیروی انسانی نیست.
ثابتماندن اندازه اقتصاد، تحریم، کاهش سرمایهگذاری خارجی و تعدد مراکز تصمیمگیری، امکان رشد شرکتها را محدود کردهاند. در چنین شرایطی، افزایش تعداد تیمها الزاماً به بزرگترشدن بازار یا شکلگیری شرکتهای پایدار منجر نمیشود. صادرات میتواند بخشی از این محدودیت را جبران کند. اپلیکیشنها و بازیهای ایرانی، با کمک واسطهها، همچنان امکان انتشار در فروشگاههای بینالمللی را دارند و روسیه نیز با ملاحظاتی میتواند یکی از بازارهای هدف باشد.
درآمد ارزی حاصل از صادرات میتواند قدرت شرکتها برای حفظ نیروی متخصص و پرداخت دستمزد رقابتیتر را افزایش دهد. بااینحال، رسولاف تأکید میکند که موفقیتهای موردی جایگزین یک راهبرد صادراتی نمیشوند.
اگر نگاه تنظیمگر به صنعت تغییر نکند و امکان همکاری، سرمایهگذاری مشترک و تعامل با بازیگران خارجی فراهم نشود، صنعت نرمافزار با وجود توان فنی و افزایش تعداد فعالان، در مقیاسی محدود باقی خواهد ماند.