سامانه ناظر برای نظارت سیستمی بر معاملات آنلاین طلا و نقره راهاندازی شد؛ سامانهای که قرار است چارچوب نظارتی مشخصتری برای فعالیت پلتفرمهای خریدوفروش اینترنتی طلا ایجاد کند. تعدادی از سکوهای فعال این حوزه نیز بهصورت پایلوت به این سامانه متصل شدهاند.
حمیدرضا دهقاننیا، مشاور معاون ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز، در همایش زرآتی با اشاره به رشد معاملات آنلاین طلا در کشور، از راهاندازی سامانه ناظر برای پایش فعالیت این سکوها خبر داد. به گفته دهقاننیا، افزایش استقبال کاربران از خریدوفروش اینترنتی طلا و ورود این بازار به فضای پلتفرمی، نیاز به ایجاد سازوکارهای نظارتی مشخص را افزایش داد. او همچنین شروع اعتصابات بازار طلا در سال ۱۴۰۲ را یکی از عوامل مؤثر در شکلگیری و رشد سکوهای خریدوفروش آنلاین طلا عنوان کرد.
سامانه ناظر پس از تدوین دستورالعمل نظارت بر سکوهای طلا فعال شد
فرایند تدوین سازوکار نظارت بر پلتفرمهای طلای آنلاین طی بیش از دو تا سه سال گذشته دنبال شد و در نهایت به تدوین دستورالعمل نظارت بر پلتفرمهای خریدوفروش اینترنتی طلا و نقره انجامید.
سامانه ناظر نیز در همین چارچوب و بر اساس بند ۷ ماده یک دستورالعمل اجرایی خریدوفروش آنلاین طلا و نقره طراحی شد تا امکان نظارت سیستمی بر فعالیت این سکوها فراهم شود.
دهقاننیا اعلام کرد که این سامانه اکنون راهاندازی شده و وارد مرحله بهرهبرداری شده است. همچنین تعدادی از سکوهای خریدوفروش اینترنتی طلا و نقره بهصورت پایلوت به سامانه متصل شدهاند.
اتصال سکوهای طلای آنلاین تا شهریورماه دنبال میشود
بانک مرکزی پیشتر زمان اتصال سکوهای فعال در حوزه طلای آنلاین به سامانه ناظر را شهریورماه اعلام کرده بود. با راهاندازی این سامانه، زیرساخت نظارت سیستمی بر معاملات آنلاین طلا و نقره فراهم شده است.
دهقاننیا با اشاره به پیگیریهای انجامشده برای راهاندازی سامانه ناظر گفت، در مقطعی به بانک مرکزی هشدار داده شده بود که در صورت فراهم نشدن بستر اتصال سکوهای خریدوفروش اینترنتی طلا و نقره، موضوع از مسیرهای قانونی پیگیری خواهد شد.
طلای آنلاین به چارچوب نظارتی مشخص نیاز داشت
یکی از چالشهای اصلی بازار طلای آنلاین، مشخص نبودن مسئولیت نظارت بر سکوهایی بود که معاملات طلا را در فضای دیجیتال انجام میدادند.
دهقاننیا با اشاره به شکلگیری اولیه این سکوها گفت، در زمان آغاز فعالیت پلتفرمهای خریدوفروش آنلاین طلا، نهاد مشخصی مسئولیت نظارت بر این حوزه را بر عهده نگرفته بود؛ در حالی که سرعت انجام معاملات در این بازار، نیاز به ایجاد یک سازوکار نظارتی را افزایش میداد.
او تأکید کرد که هدف دولت، ایجاد اطمینان برای کاربران و صاحبان سکوهاست و نظارت میتواند به افزایش اعتماد و حرکت بازار به سمت فعالیت شفافتر کمک کند.
۱۲ دستگاه در تنظیمگری طلای آنلاین مشارکت دارند
دستورالعمل نظارت بر پلتفرمهای خریدوفروش اینترنتی طلا با مشارکت ۱۲ دستگاه اجرایی، اطلاعاتی، امنیتی، انتظامی و قضایی تدوین شده است.
بر اساس این چارچوب، نظارت بر بازار طلای آنلاین به یک دستگاه محدود نیست و سازوکار طراحیشده قرار است امکان پایش فعالیت سکوها، مدیریت ریسک معاملات و حمایت از کاربران را فراهم کند.
خزانههای مورد تأیید برای پلتفرمهای طلا افزایش یافت
یکی از الزامات پیشبینیشده در سامانه ناظر، تحویل طلای خریداریشده توسط سکوها به خزانههای مورد تأیید است.
دهقاننیا اعلام کرد که تعداد خزانههای مورد تأیید از یک خزانه به سه خزانه افزایش یافته و خزانههای بانک ملت و بانک سامان نیز به این مجموعه اضافه شدهاند. به گفته او، بانک رفاه و بانک صادرات نیز در مسیر پیوستن به این فرایند قرار دارند.
همچنین بر اساس اعلام او، بانکهایی که وارد حوزه خریدوفروش آنلاین طلا میشوند، نمیتوانند خزانه متعلق به خود را برای نگهداری طلای معاملات خود معرفی کنند.
هدف از این سازوکار، ایجاد چارچوبی شفاف برای فعالیت پلتفرمهای طلای آنلاین، افزایش نظارت بر معاملات و صیانت از حقوق کاربران عنوان شده است.
