حسین افشین، معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور در جریان بازدید از گروه خودروسازی سایپا، با اشاره به دستور رئیس‌جمهور برای استفاده خودروسازان از موتورهای کم‌مصرف، تأکید کرد که کاهش مصرف سوخت، ارتقای کیفیت و توسعه فناوری زمانی به نتیجه می‌رسد که علاوه بر خودروسازان، صنایع الکترونیک، فولاد، پتروشیمی، لاستیک، مواد پیشرفته، ماشین‌کاری و قطعه‌سازی نیز هم‌زمان ارتقا پیدا کنند. او همچنین گفت: «فناوری‌های جدید باید علاوه بر کاهش مصرف سوخت و آلودگی هوا، به کاهش هزینه‌های خانوارها نیز کمک کنند؛ محصولاتی که قرار است طی سه تا چهار سال آینده به بازار عرضه شوند.»
به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی دولت، معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور، در بازدید از گروه خودروسازی سایپا بر استفاده از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان برای توسعه فناوری‌های کم‌مصرف خودرو تأکید کرد و گفت: «پیشرفت صنعت خودرو تنها به توسعه محصول در خودروسازی‌ها محدود نمی‌شود و باید زنجیره گسترده صنایع وابسته نیز هم‌زمان ارتقا پیدا کند.»
| محور | داده کلیدی | اهمیت |
|---|---|---|
| افق عرضه محصولات جدید | سه تا چهار سال آینده | زمان مورد انتظار برای ورود محصولات مبتنی بر فناوری‌های جدید به بازار |
| محور اصلی توسعه | کاهش مصرف سوخت و آلایندگی | توسعه فناوری باید هم‌زمان به بهره‌وری انرژی و کیفیت محصول کمک کند |
| نقش شرکت‌های دانش‌بنیان | مشارکت از پژوهش و طراحی تا توسعه محصول و تجاری‌سازی | پیوند توان فناورانه با نیاز واقعی صنعت خودرو |
| صنایع درگیر در زنجیره | الکترونیک، فولاد، پتروشیمی، لاستیک، مواد پیشرفته، ماشین‌کاری و قطعه‌سازی | ارتقای فناوری خودرو بدون پیشرفت هم‌زمان این بخش‌ها ممکن نیست |
| پروژه موتور | خانواده جدید موتورهای تنفس طبیعی و توربوشارژ | با هدف کاهش اصطکاک، بهبود خنک‌کاری و افزایش عمق ساخت داخل |
| سوخت جایگزین | قابلیت استفاده از گاز طبیعی فشرده | توسعه گزینه‌های متنوع‌تر برای کاهش مصرف سوخت مایع |
| پروژه هیبریدی | خودروی هیبریدی مبتنی بر پلتفرم آریا | استفاده هم‌زمان از موتور بنزینی و سامانه برقی |
| ویژگی شارژ | امکان شارژ باتری از برق شهری | کاهش وابستگی به زیرساخت گسترده شارژ عمومی |
| حمایت مالی و نهادی | معاونت علمی، صندوق نوآوری، وزارت صمت و ایدرو | پشتیبانی از توسعه فناوری، صنعتی‌سازی و تکمیل پروژه‌ها |
| حلقه تعیین‌کننده | پژوهش ← توسعه فناوری ← تولید صنعتی ← تجاری‌سازی | بدون تکمیل این زنجیره، دستاوردهای پژوهشی به محصول صنعتی تبدیل نمی‌شوند |
افشین با اشاره به دستور رئیس‌جمهور برای استفاده خودروسازان از موتورهای کم‌مصرف، اقدامات انجام‌شده در حوزه توسعه فناوری را زمینه‌ای برای تغییر رویکرد صنعت خودرو دانست.
مشارکت دانش‌بنیان‌ها در توسعه فناوری‌های کم‌مصرف
معاون علمی رئیس‌جمهور توسعه فناوری‌های موردنیاز صنعت خودرو را نیازمند مشارکت شرکت‌های دانش‌بنیان و تقویت ارتباط میان بخش صنعتی و فناورانه کشور دانست.
بخوانید: افشین: کاهش مصرف انرژی ساختمان‌ها ۱۲ میلیارد دلار صرفه‌جویی دارد
بر اساس این رویکرد، معاونت علمی قصد دارد با حمایت از اکوسیستم نوآوری خودرو و فراهم کردن زمینه حضور شرکت‌های فناور در پروژه‌های صنعتی، توسعه فناوری‌های جدید را تسهیل کند.
استفاده از ظرفیت‌های صندوق نوآوری و شکوفایی نیز یکی از مسیرهای مطرح‌شده برای پشتیبانی از پروژه‌های فناورانه این صنعت است.
افشین همچنین از برنامه‌ریزی برای ایجاد سازوکاری مشترک میان معاونت علمی، وزارت صنعت، معدن و تجارت، سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران و خودروسازان برای توسعه فناوری و حمایت از اکوسیستم صنعت خودرو خبر داد.
ارتقای فناوری خودرو به پیشرفت کل زنجیره نیاز دارد
یکی از محورهای اصلی این برنامه، عبور از نگاه محدود به خودروساز و توجه به کل زنجیره ارزش صنعت خودرو بود. به گفته افشین، تولید خودرو به ظرفیت‌هایی در صنایع الکترونیک، فولاد، پتروشیمی، لاستیک، مواد پیشرفته، ماشین‌کاری و ساخت قطعات وابسته است.
بخوانید: اخبار گروه خودروسازی سایپا
از این رو، توسعه خودروهای جدید زمانی به نتیجه می‌رسد که پیشرفت فناوری در این بخش‌ها نیز هم‌زمان اتفاق بیفتد و زیرساخت لازم برای طراحی و تولید محصولات پیشرفته در داخل کشور فراهم شود.
کاهش مصرف سوخت فقط مسئله موتور نیست
افشین در بخش دیگری از سخنان خود به توسعه موتورهایی با مصرف سوخت کمتر اشاره کرد و گفت بهبود فناوری موتور و تغییر فرایند احتراق می‌تواند به کاهش آلایندگی کمک کند.
هدف، توسعه خودروهایی است که با حفظ یا افزایش توان موتور، سوخت کمتری مصرف کنند.
با این حال، توسعه محصول در صنعت خودرو تنها به ساخت موتور محدود نیست و کیفیت قطعات، مواد اولیه، فناوری‌های الکترونیکی، فرایند تولید و توان زنجیره تأمین نیز در نتیجه نهایی نقش دارند.
محصولات جدید طی سه تا چهار سال آینده
معاون علمی رئیس‌جمهور با اشاره به زمان‌بر بودن فرایند توسعه محصول در صنعت خودرو اعلام کرد انتظار می‌رود محصولات مبتنی بر فناوری‌های جدید طی سه تا چهار سال آینده وارد بازار شوند.
او هم‌زمان بر این موضوع تأکید کرد که ارتقای کیفیت و فناوری نباید به افزایش نامتناسب قیمت خودرو و تحمیل هزینه بیشتر به مصرف‌کنندگان منجر شود.
به گفته افشین، هزینه تمام‌شده و قیمت نهایی باید در کنار شاخص‌های عملکردی و زیست‌محیطی در طراحی محصولات جدید مورد توجه قرار گیرند.
از پژوهش تا تجاری‌سازی
فرشاد مقیمی، معاون وزیر صمت و رئیس هیئت‌عامل ایدرو، نیز بر ضرورت تکمیل زنجیره توسعه فناوری از پژوهش تا تولید صنعتی و تجاری‌سازی تأکید کرده است.
به گفته او، شرکت‌های دانش‌بنیان، مراکز تحقیقاتی، خودروسازان و نهادهای پشتیبان باید در بخش‌های مختلف این فرایند نقش داشته باشند و فعالیت‌های فناورانه بر اساس نیاز واقعی صنعت تعریف شوند.
او همچنین پیشنهاد تشکیل کارگروهی مشترک برای توسعه همکاری‌های فناورانه و تدوین تفاهم‌نامه میان معاونت علمی، وزارت صمت و شرکت‌های خودروساز را مطرح کرده است.
قوای محرکه بدون قطعه‌سازی پیش نمی‌رود
مقیمی تأکید کرد توسعه قوای محرکه و فناوری‌های مرتبط باید هم‌زمان با تقویت توان فناورانه صنعت قطعه‌سازی دنبال شود.
از نگاه او، دستیابی به محصولات رقابت‌پذیر به هماهنگی میان بخش‌های مختلف زنجیره تولید وابسته است و لازم است اولویت‌های مشترک، پروژه‌های مشخص و تقسیم مسئولیت میان نهادهای مختلف تعریف شود.
در مجموع، رویکرد مطرح‌شده در این نشست نشان می‌دهد توسعه خودروهای کم‌مصرف قرار است نه به‌عنوان یک پروژه محدود در سطح موتور یا خودروساز، بلکه در قالب یک زنجیره فناورانه از پژوهش و طراحی تا قطعه‌سازی، تولید صنعتی و تجاری‌سازی دنبال شود.
