مدیرعامل هلدینگ توسعه فناوری اطلاعات بانک گردشگری معتقد است در شرایط کنونی، ترکیب جسارت و نوآوری می‌تواند آینده‌ای روشن‌تر برای نظام بانکی و اکوسیستم اقتصاد دیجیتال ایران رقم بزند.
نشست «بانکداری دیجیتال و فرصت‌های توسعه و سرمایه‌گذاری در اکوسیستم اقتصاد دیجیتال» در نخستین روز بیست‌وهشتمین نمایشگاه الکامپ برگزار شد. در این نشست، مصطفی ثابتی، مدیرعامل هلدینگ توسعه فناوری اطلاعات گردشگری ایران؛ حسام مقصودلو، مدیرعامل ایده ونچر و علیرضا بزرگمهری، عضو هیئت‌مدیره انجمن تحول دیجیتال ایران به بررسی مسیرهای پیش‌روی بانکداری دیجیتال و نقش آن در آینده اقتصاد کشور پرداختند.
مصطفی ثابتی در این نشست تأکید کرد: «بانکداری دیجیتال با وجود همه چالش‌ها، می‌تواند نیروی محرکه‌ای برای حرکت اقتصاد ایران باشد. حتی در شرایطی که فضای اقتصادی و سیاسی پرریسک است، ترکیب نوآوری و جسارت بانک‌ها راهی برای دستیابی به نتایج مثبت و پایدار خواهد بود.»
او با اشاره به رشد سریع کشورهای منطقه در حوزه اقتصاد دیجیتال افزود: «ما نمی‌توانیم از مسیر توسعه عقب بمانیم. مشتریان، چه نسل جدید و چه مشتریان شرکتی، به سمت سرویس‌های دیجیتال حرکت کرده‌اند. این فرصت بزرگی است که نشان می‌دهد آینده بانکداری در گرو نوآوری است. اگر بانک‌ها مسیر جسورانه‌تری انتخاب کنند، می‌توانند نه تنها بازار خود را حفظ کنند بلکه جایگاه بالاتری در منطقه به دست آورند.»
مدیرعامل هلدینگ توسعه فناوری اطلاعات بانک گردشگری همچنین درباره نقش رگولاتوری گفت: «بانک‌ها می‌توانند حلقه اتصال میان نوآوری و رگولاتوری باشند. با ایجاد ساختارهایی مثل سندباکس، فرصت همکاری مستقیم استارتاپ‌ها و بانک‌ها فراهم می‌شود و این یعنی خلق محصولاتی نوآورانه که هم نیاز مشتری را برطرف کند و هم با قواعد نظارتی سازگار باشد.»
در ادامه این نشست، حسام مقصودلو، مدیرعامل ایده ونچر، بر ضرورت سرمایه‌گذاری بانک‌ها در اکوسیستم دیجیتال تأکید کرد و گفت: «بانک‌ها برای پایداری و رشد نیاز دارند متناسب با نیاز مشتریان خود حرکت کنند. سرمایه‌گذاری در حوزه دیجیتال نه تنها انتخاب، بلکه یک الزام برای آینده بانک‌هاست.»
علیرضا بزرگمهری، عضو هیئت‌مدیره انجمن تحول دیجیتال ایران نیز بر اهمیت نقش فین‌تک‌ها تأکید کرد و اظهار داشت: «بانک‌ها و فین‌تک‌ها نه رقیب بلکه مکمل یکدیگر هستند. آینده نظام بانکی در گرو هم‌افزایی این دو بخش خواهد بود و این روند، سرعت نوآوری در کشور را افزایش خواهد داد.»
این نشست با تأکید همه سخنرانان بر ضرورت جسارت بیشتر بانک‌ها در کنار توسعه زیرساخت‌های دیجیتال به پایان رسید؛ اجماعی که نویدبخش آینده‌ای روشن برای بانکداری دیجیتال و نقش‌آفرینی پررنگ‌تر ایران در اکوسیستم اقتصاد دیجیتال است.
یک پاسخ
بانک‌ها و فین‌تک‌ها را نباید صرفاً دو بازیگر رقیب در صنعت مالی دانست. آینده بانکداری دیجیتال تا حد زیادی به شکل‌گیری یک رابطه مکمل و سازنده میان این دو وابسته است.
بانک‌ها از زیرساخت، اعتماد عمومی، منابع مالی، شبکه مشتریان و تجربه فعالیت در محیط تنظیم‌گری‌شده برخوردارند. فین‌تک‌ها نیز معمولاً چابکی، نوآوری، شناخت رفتار جدید مشتری و توانایی توسعه سریع راهکارهای دیجیتال را به همراه دارند.
مسئله زمانی ایجاد می‌شود که این دو ظرفیت به جای هم‌افزایی، در مقابل یکدیگر قرار بگیرند. بانک ممکن است نوآوری را صرفاً از درون سازمان دنبال کند و فین‌تک نیز بدون دسترسی مناسب به زیرساخت‌های مالی و بانکی، امکان توسعه و مقیاس‌پذیری محدودی داشته باشد.
به نظر می‌رسد مدل آینده باید بر پایه همکاری میان بانک، فین‌تک و رگولاتور شکل بگیرد. در چنین مدلی، بانک ظرفیت زیرساخت و مقیاس‌پذیری را فراهم می‌کند، فین‌تک موتور نوآوری و توسعه راهکارهای جدید است و رگولاتور نیز با ایجاد چارچوب‌هایی مانند سندباکس، امکان آزمون و توسعه محصولات نوآورانه را فراهم می‌سازد.
از سوی دیگر، مشتری امروز الزاماً میان بانک، فین‌تک و پلتفرم دیجیتال تفاوتی قائل نیست. آنچه برای او اهمیت دارد، کیفیت تجربه، سرعت، امنیت، سادگی و ارزشی است که دریافت می‌کند.
بنابراین به نظر می‌رسد رقابت آینده صنعت مالی بیش از آنکه میان بانک‌ها و فین‌تک‌ها باشد، میان اکوسیستم‌هایی شکل خواهد گرفت که بتوانند سریع‌تر، ساده‌تر و هوشمندانه‌تر برای مشتری ارزش ایجاد کنند.
از این منظر، نکته مطرح‌شده از سوی آقای بزرگمهری درباره مکمل بودن بانک‌ها و فین‌تک‌ها، فراتر از یک بحث همکاری میان دو گروه از بازیگران صنعت است. این نگاه می‌تواند یکی از الزامات اصلی عبور از بانکداری دیجیتال سنتی و حرکت به سمت یک اکوسیستم مالی باز، نوآور و مشتری‌محور باشد.