بانک‌تک (BankTech) رگ‌تک (RegTech) پی‌تک (PayTech)

بانک مرکزی «سامانه چک الکترونیکی» را معرفی کرد / فرایندهای چک الکترونیکی کشور روی یک سامانه متمرکز انجام خواهد شد

سامانه چک الکترونیکی برای انجام فرایندهای چک الکترونیکی راه‌اندازی خواهد شد. سامانه چک الکترونیکی، سامانه‌ای حاکمیتی و متمرکز است که با خدمت گرفتن از سامانه‌های صیاد، چکاوک و زیرساخت‌های اعتبارسنجی بانک مرکزی، زیرساخت لازم را برای ارائه خدمت «چک الکترونیکی» به بانک‌ها و مشتریان آنها فراهم می‌آورد.

بانک مرکزی، مستند پیش‌نویس «الزامات، ضوابط و فرآیندهای اجرایی چک الکترونیکی» را به‌منظور آگاهی و کسب نظر کارشناسان و صاحب‌نظران منتشر کرده است.

بر اساس این پیش‌نویس، سامانه‌ای به نام «سامانه چک الکترونیکی» به‌عنوان زیرساخت لازم جهت صدور و تبادل چک الکترونیکی طراحی شده است. رویکرد اصلی این سامانه، به حداقل رساندن مخاطرات و کاستی‌های موجود در فرآیندهای چک کاغذی و ارائه روشی امن و در عین حال ساده برای مشتریان و بانک‌ها بیان شده است.

در تعریف چک الکترونیکی در این پیش‌نویس آمده است: «چک الکترونیکی (چک دیجیتال) موجودیتی همسان با چک کاغذی و به بیان دیگر نوع جدیدی از چک است که تمامی قوانین چک کاغذی بر آن قابل اجرا است. در چک الکترونیکی، «داده پیام» چک مورداستفاده قرار می‌گیرد که با «امضا الکترونیکی» توسط مشتری صاحب گواهی «امضا الکترونیکی»، معتبر و قابل استناد می‌شود.»

همچنین بر اساس این پیش‌نویس، سامانه چک الکترونیکی برای انجام فرایندهای چک الکترونیکی راه‌اندازی خواهد شد. سامانه چک الکترونیکی، سامانه‌ای حاکمیتی و متمرکز است که با خدمت گرفتن از سامانه‌های صیاد (صدور یکپارچه الکترونیک چک)، چکاوک (زیرساخت انتقال تصویر چک و اسناد وصولی) و زیرساخت‌های اعتبارسنجی بانک مرکزی، زیرساخت لازم را برای ارائه خدمت «چک الکترونیکی» به بانک‌ها و مشتریان آنها فراهم می‌آورد.

اهم فرایندهای سامانه چک الکترونیکی به شرح زیر معرفی شده است:

  • فعال‌سازی خدمت توسط مشتری با معرفی گواهی «امضا الکترونیکی»
  • درخواست دسته چک الکترونیک
  • صدور «چک الکترونیکی»
  • ظهرنویسی و تاریخچه انتقال چک در مبادلات
  • نقد کردن درون بانکی یا بین‌بانکی بدون حضور در شعبه
  • صدور چک‌های چندامضایی
  • ابطال «چک الکترونیکی»
  • مسدود کردن چک الکترونیکی
  • صدور گواهی عدم پرداخت
  • ارائه کارتابل چک‌های دریافتی مشتریان
  • استعلام چک برای دریافت‌کنندگان «چک الکترونیکی» و سایر سازمان‌های مرتبط

بر اساس این پیش‌نویس، ارائه خدمت چک الکترونیک منوط به عضویت بانک در «سامانه چک الکترونیکی» است و همچنین عضویت بانک در سامانه‌های صیاد، چکاوک و ساتنا الزامی است.

همچنین «صادرکننده چک الکترونیکی» باید مشتری بانک باشد و اخذ کد شهاب و تخصیص گواهی امضای الکترونیکی از طریق سامانه نماد، از جمله شرایط برای این صادرکنندگان خواهد بود.

ارتباط مشتریان با «سامانه چک الکترونیکی» به‌وسیله «درگاه‌های غیرحضوری امن بانک‌ها» و یا نرم‌افزار شعب و از طریق کانال امن ارتباطی بین سیستم متمرکز بانک‌ها و «سامانه چک الکترونیکی» برقرار می‌شود.

در بخش مقررات این پیش‌نویس، به بحث کارمزد هم اشاره شده و اعلام شده که ساختار کارمزد صدور، انتقال و دریافت وجه «چک الکترونیکی» متعاقبا از طرف بانک مرکزی اعلام خواهد شد.

همانطور که در تعریف چک الکترونیکی، آمده است تمامی قوانین چک کاغذی برای آن هم قابل اجرا است. برای مثال بانک موظف است برای هر عدد چک الکترونیکی ارائه‌شده به مشتریان، تمبر مالیاتی ابطال کند. ضمنا کلیه فرایندهای اجرایی سامانه چک الکترونیکی، منطبق بر مفاد «قانون اصلاح قانون صدور چک» است.

مستند پیش‌نویس «الزامات، ضوابط و فرآیندهای اجرایی چک الکترونیکی» برای آگاهی و کسب نظر کارشناسان و صاحب‌نظران منتشرشده و علاقه‌مندان می‌توانند ظرف یک ماه آینده نظرات خود را در خصوص آن به آدرس ps.info@cbi.ir ارسال کنند.

برای دانلود این مستند، اینجا را کلیک کنید.

درباره نویسنده

اتاق خبر راه پرداخت

اتاق خبر راه پرداخت همه مطالب و خبر‌های مهم فین‌تک ایران را رصد و منتشر می‌کند.

دیدگاهتان را بنویسید